4.5 Seksualiteit en kanker Flashcards
redenen seksuele disfunctie:
-vaatlijden
-DBM
-depressie
-metabool stnroom
-overgewicht
-atheroscleorse
-MS
-dwarslase
-kanekr!
Kanker
->in elke fase kan het effect hebben op meerdere systemen
Biopsychosociale model binnen kanker
->veranderd zelfbeeld, somber, rolverdeling anders, twijfel toekomst, opgroeien, interpersoonlijk
->normen(maatschappij), biologische factoren(ziekete), psychologische factoren(schaamte), scoiale factorn(relatie)
Kanker op seks
->vermoeidheid
->pijn
->angst
->depressie
->zelfbeeld anders
->anatomie anders
->conditie lager
->bijwerkingen therapie
->partner effect
-medicatie effect op erectie
->beta-blok
->antipsychotica
->anticholinergica (lubricatie)
-med effect zin in seks
->SSRis
->statines
->5-alphareductase remmers
->OAC
-alpha blockers ->retograde ejaculatie
-ssris maakt ejaculatie moeilijker
!bijwekring vaak niet vermeld
-meest voorgeschrveen NL zijn voor vaten
->vaak alleen mannelijke bijwerkingen
kanker
-40-100% ervaart seksuele dysfiunctie
-problemen verdwijnen niet per se na behandling
-bijna alle kankerbehandelingen kunnen het verandren
-kwaliteit van leven
-70% kan verbetering ervaren door interventie
kanker therapie bij de man
-chemo/hormoon: erectiele dysfunctie, libido midner, ejac klachten, gynaecomastie, penis atrofie, infertiliteit
-bestraling/brachyhterpaie: mictieklachten, erectiekalchten, darmkalchten, prenis atrofie
-chri: mictieklachten, erectieklachten, body image, pijn, ejaculatieklachten, penis verkorting, peniele kromstand
!tong gebied natuurlijk ook belangrijk
buik/kleine bekken operatie
->geeft seksuele kalchten ondanks geen aantasting nervus of arterie
->chirurgen vragennooit dus meoilijk te definieren
toch zenuwen beschadigen bij chi:
n.carvernosus loopt achter prostaat
pelvic plexus bij darm
ejaculatiezenuwen bij wervelkolom
RALP
->robot geassiterrde laparoscopische prostectomie
->zenuwen vaak beschadigd
->minder zin in seks door erectieklachten
->neruogene kalchten door letsel neurovasculairebundel
->climacturie door wegnemen prostaat en hierdoor sphincter insuff
->anorgasmie
->geen spontne erecties in nacht, hierdor fibrose en kleinere penis
na colorectale chi:
-ernsitger na distale resectie (90%)
->meer stoma en besvhadiging bekkenbodem
-minder erg als niet onco
-ernstiger als cmbi met neoadjuvante radiochemo
-risio:stoma, peri-postoperaieve compl
-negatief zelfbeeld
-angst voor afwijzijng
-verlies verlangen
-ejac klachten
-verandering beleving
eretiel dysfun->TME37%, APR75%
anorgamsie->LAR12%, APR15%, TME6%
RPLND
-retroperitoneale lymfeklier dissectie
->ejaculatiereflex loopt daar
->kan zorgen voor anjaculatie fo retrogade tot 100%
->bij etsticarcinoom vaak jonge mannen
->zenuwsparende procedure -> 20% ejaculatie kalchten
-aspermie, veranderde subjectieve orgasmes, fertiliteitskalchten
kanker therapie vrouw
-chemo/hormoon: irregulaire menses, vorgee menoazue, hot flashes, slapeloosheid, prikkelnaar, depressie, vaginale droogheid
-bestraling/bracht: bekken fribrose, vaginale atrofie, verlittekening, verminderde lubbri, mictieklachten
-operatie: lichaamsbeeld, darmklachten, pijn, verandering vagina, tepelverlies
seks kalchten na gyn radio
-minder zin seks door pijn bekken door fibrose
-minder zin seks door pvarium dysfucnite
-negatief zelfbeeld
-minder luricatie door beschadigde vaten
-vaginale verkorting atrofie
-anorgasmie
-dissatisfactie door bloed avagina/ vuvla