VO Icterus week 3 Flashcards
Wat is de belangrijkste bron van bilirubine?
Hemoglobine. Zit in de erytrocyten
Welke enzym is noodzakelijk voor de uitscheiding van bilirubine?
Uridine difosfaat-glucuronosyltransferase
Hoe gaat de opname, glucuronering en uitscheiding van bilirubine?
Bilirubine wordt gebonden aan albumine en komt zo in de ruimte van Disse. In de ruimte van Disse splitst het en komt het via BT binnen in de hepatocyt. Hier wordt er een glucaronzuur aan gebonden (Geconjugeerd) met behulp van het enzym UTG1A1 waardoor het water oplosbaar is
Het wordt uitgescheiden via MRP2 naar de canaliculi
Welke soort bilirubine is het meest toxisch?
Ongeconjugeerd bilirubine
Het is met name toxisch voor de hersenen (kernicterus)
Wat zijn 3 aandoeningen met een verhoogd ongeconjugeerd bilirubine?
- Hemolyse
- Crigler-Najjar
- Syndroom van Gilbert
Wat is het syndroom van Gilbert?
Het is een homo- of heterozygote mutatie in TATAA-element van het promotor deel van UTG1A1 gen. Er is dus een verlaagde expressie van UTG1A1
Er is een ongeconjugeerd verhoogd bilirubine bij afwezigheid van de hemolyse
De bilirubine <103 micromol/L, verder normale leverfuncties
Door welke 5 factoren wordt het syndroom van Gilbert uitgelokt?
- Dehydratie
- Vasten
- Intercurrente ziekte
- Menstruatie
- Inspanning
Wat is de indeling van Icterus?
1) Hemolyse
2) Aangeboren:
- Ongeconjugeerd (Gilbert, Crigler-Najjar)
- Geconjugeerd (Dubio-Johnson, BRIC, PFIC)
3) Cholestatisch:
- Intra-hepatisch (Viraal, auto-immuun, toxisch)
- Extra-hepatisch (Stenen, maligniteit)
Hoe kan de leverfuncties worden bepaald en waar zegt het iets over?
- Met bilirubine: Het vertelt wat over het metabolisme en excretie via gal
- Alkalisch fosfatase: Vertelt wat over de galstuwing
- ALAT/ASAT: Vertelt wat over de levercel verval (hepatitis)
- Gamma-glutamaat synthese: Vertelt wat over galstuwing
- Galzouten: Vertelt wat over de excretie via gal
Hoe ziet het indirecte bilirubine, directe bilirubine, ASAT en ALAT en ALP&gGT eruit bij hemolyse?
Indirecte bilirubine is verhoogd. De rest van de waardes zijn normaal
Hoe ziet het indirecte bilirubine, directe bilirubine, ASAT en ALAT en ALP&gGT eruit bij obstructie van de galwegen?
Directe bilirubine is verhoogd
De ASAT en ALAT is mild verhoogd
ALP&gGT is sterk verhoogd
Hoe ziet het indirecte bilirubine, directe bilirubine, ASAT en ALAT en ALP&gGT eruit bij hepatocellulair (Hepatitis)?
Directe bilirubine is verhoogd
De ASAT en ALAT is sterk verhoogd
ALP&gGT is mild verhoogd
Wat is een aanwijzing voor BRIC?
Verhoogd geconjugeerd bilirubine en normale gGT
Wat is BRIC?
Een aandoening waarbij galstuwing optreedt. Het zorgt voor intra-hepatische cholestase
Het is een mutatie in ATP8B1 of ABCB11
Het is autosomaal recessief
Wat zijn de symptomen van BRIC?
Intermitterende episodes met icterus en jeuk
Hoe kan BRIC worden behandeld?
Er is geen genezing mogelijk. Er kan alleen symptoom bestrijding met rifampicine en/of plasmaferese worden gedaan
Wat is DILI en HILI?
DILI: Drug Induced Liver Injury
HILI: Herb Induced Liver Injury
Bijvoorbeeld: Paracetamol, antibiotica, NSAID, Groene thee, Anabole steroïden, Rooibosthee
Het is de meest belangrijke oorzaak van leverfunctiestoornissen en leverfalen
12-16% blijft afwijkend na het staken van de medicatie
Wat veroorzaakt jeuk bij icterus?
Autotaxin (NPP2 of ENPP2)
Het is een enzym met lysofosfolipase D activiteit
Het zet LPC om in LPA
Wat is de behandeling van cholestatische jeuk?
1e lijn: Cholestyramine
2e lijn: Rifampicin
3e lijn: Naltrexone
4e lijn: Sertraline
Wat is een veel voorkomende oorzaak bij mannen van oudere leeftijd met icterus?
Pancreaskanker. Het zorgt voor een obstructie en dus icterus