HC 3 Menstruele Cyclus Flashcards
Menstruatie cyclus normaal
- Cyclus: 21-35 dagen
- Bloedverlies duur: 3-7 dagen
- Bloedverlies per cyclus: 80 mL
- Systematiek: patroon
Menstruatie cyclus abnormaal
- Cyclus: oligomenorroe (5 weken - 6 maanden)
- Bloedverlies duur: Menorragie (> 7 dagen)
- Bloedverlies per cyclus: Hypermenorroe (100 mL)
- Systematiek: Metrorragie (onregelmatig)
Oorzaak bloedverlies
- Baarmoederslijmvlies geeft bloed af van het endometrium
- Hypothalamus (GnRH) –> hypofyse (FSH en LH) –> eierstok (oestrogeen en progesteron) –> baarmoederslijmvlies
Cyclische fase
- Menses: menstruatie
- Folliculaire fase: rijping van de eicel (12-14 dagen)
- Ovulatie: eisprong
- Luteale fase: baarmoederslijmvlies maakt zich klaar (altijd 13-14 dagen)
- Echo toepassing: folliculaire en luteale fase onderscheiden aan de hand van baarmoederslijmvlies dikte
GnRH (door hypothalamus)
o + secretie hormonen door hypofyse
FSH (door hypofyse)
o + groei van follikel in ovaria
o + secretie van oestradiol door ovaria
o + vorming van spermacellen in testes
LH (door hypofyse)
o + ovulatie, vorming en handhaving van gele lichaam
o + secretie van testosteron door testes
Progesteron (door geel lichaam)
o + handhaving van en secretie door baarmoederslijmvlies
o + verhoging lichaamstemperatuur
o - FSH en LH-secretie door hypofyse
Oestrogeen (vrouwelijk geslachtshormonen, door follikel en geel lichaam)
o + ontwikkeling van de geslachtsorganen en secundaire geslachtskenmerken
o + groei van het baarmoederslijmvlies
o - FSH-secretie door hypofyse
Testosteron (mannelijk geslachtshormoon)
o + ontwikkeling van de geslachtorganen en secundaire geslachtskenmerken
o + vorming van spermacellen’
o FSH- en LH secretie door hypofyse
anovulatie
- Uitblijven van de eisprong
WHO 1: hypothalamus/hypofyse
o Stress, topsport en anorexia
o Cushing: te veel cortisol
o Sheehan: necrose hypofyse
o Remming GnRH
WHO 2: dysbalans hypofyse-ovarium (meest voorkomend)
o PCOS: abnormale ovariam waarbij de eisprong niet kunnen springen
o Overgewicht
o Min of meer normale concentratie van hormonen
WHO 3: ovariële oorzaak (minst voorkomend)
o Verlaagde oestrogeen waardoor de hypofyse veel FSH en LH gaat produceren maar geen effect heeft op de eicel
Poliep
kunnen leiden tot veel bloedverlies
o Benigne zwelling
o Plek: endometrium
o Hysteroscopie: kijken in de baarmoederholte
o Verwijderen is makkelijk en pijnloos
Myoom
- grote vleesbal duwt de baarmoeder –> bloedverlies
o Benigne zwelling
o Plek: myometrium
o Submuscosaal: tegen baarmoederwand –> bloedverlies
o Intramuraal: geen klachten
o Subserosaal: grote vleesbomen geven veel bloedverlies en mechanische klachten
Endometriose/adenomyosis
baarmoederslijmvlies achter het spierweefsel –> bloedverlies
Maligniteit: kwaadaardige tumor
- Endometriumcarcinoom
- Cervixcarninoom
- Incidentele intracavitaire afwijkingen
Abnormaal uterien bloedverlies leidt tot;
30-40% intercavitaire afwijkingen
90% poliepen en submuceuze myomen (< 3cm)
10% intramurale en submuceuze myomen (> 3cm)
Diagnose menstruatie klachten
- Echografie: dikte baarmoederslijmvlies
- Waterecho (SIS): gel in de baarmoederhals spuiten –> verschil tussen bot en water
- MRI
Behandeling van hevig menstrueel bloedverlies (Niet hormonaal)
- Stolling bevorderend: antifibrinolytica (bijv. tranexaminezuur)
- Pijnstillend en vaten samenknijpen (minder bloedverlies): prostaglandine remmer
Behandeling van hevig menstrueel bloedverlies (hormonaal)
- De pil: onderdrukken eisprong
Onderdrukking FSH en LH –> follikel wordt geremd/geen ovulatie
Remming uitrijping endometrium –> slechte condities voor innesteling
Beïnvloeding cervixslijm –> verminderde doorgankelijkheid van spermatozoa - Hormoonspiraal: veiliger dan de pil
Behandeling van hevig menstrueel bloedverlies (chirurgisch)
- Hysteroscopisch
- Embolisatie
- Myoomenucleatie
- Uterusextirpatie
- Endometriumablatie of resectie
Als de pil of spiraal niet meer werkt
Wegbranden van de baarmoederholte
Kinderwens afgesloten
Baarmoederholte heeft litteken
Antoconceptie nodig - Hysterscopische resectie poliep of myoom
Kinderwens hoeft niet afgestoten te zijn - Embolisatie myomen: katheter via de lies –> afsluiting van de vleesboom vaten –> geen zuurstof –> dood
Relatieve contra-indicatie bij kinderwens
In 5 jaar 25% re-interventie