HC9.4: Transplantaatafstoting en immuunsuppressie Flashcards
1
Q
Nieren van levende donoren functioneren het langste
A
- Na 10 jaar 80% van levende donoren nog functionerend
- Na 10 jaar 67% van overleden donoren van nieren nog functionerend
2
Q
Twee typen reactie na antigeen-APC-T-cel
A
- T-cel gemedieerd
- Antistof gemedieerd
3
Q
T-cel gemedieerd
A
- Activatie van proliferatie van T-cellen
- T-cellen gaan migreren en kunnen transplantaat aantasten
4
Q
Antistof gemedieerd
A
- T-cellen activeren de B-cellen
- Antistoffen produceren
- Antistoffen tasten transplantaat aan
5
Q
Immuunsuppressie
A
Immuuntherapie eerste 3 maanden bestaat uit Tacrolimus met prednison en mycofenolaat mofetil
6
Q
Symptomen rejectie
A
- Meestal weinig tot geen
- Sterke immuunsuppressie en daardoor geen typische klachten van ontsteking
- Tumor, dolor, rubor, calor, functio laesa
- Immuun gecompromitteerde patiënten alleen symptomen als verminderde nierfunctie met koorts, pijn, zwelling, oedeem en hypertensie
7
Q
DD van verminderde GFR na transplantatie is breder
A
- Prerenaal
- Renaal
- Postrenaal
8
Q
Prerenaal
A
- Hypotensie
- Nierarteriestenose
- Vaatletsel
- Trombose
9
Q
Renaal
A
- Rejectie
- Tacrolimus toxiciteit
- Acute tubulusnecrose (ATN)
- Recidief van oorspronkelijke ziekte
10
Q
Postrenaal
A
- Ureter- of urethra-obstructie
- Lekkage
11
Q
Diagnostiek bij rejectie
A
- Uitsluiting
- Andere oorzaken uitsluiten m.b.v. anamnese, LO, tacrolimusspiegel, echo
12
Q
DD is…
A
- Patiënt en leeftijd afhankelijk
- Transplantatie recent of langer geleden
- Geïmmuniseerde of naïeve patiënt
- Dosering immunosuppressiva
13
Q
Rejectie in groepen
A
- Op tijd: (hyper)acuut of chronisch
- Op mechanisme: T-cel gemedieerd (TCMR) of antistof gemedieerd (ABMR)
- Op locatie afwijkingen biopt: vasculair of interstitieel
14
Q
Eerstelijnsbehandeling
A
- Hoge dosis corticosteroïden
- Veel bijwerkingen
15
Q
Tweedelijnsbehandeling
A
- Anti T-cel therapie
- Polyklonaal antilichaam: anti-thymocyten globuline (ATG)
- Monoklonaal antilichaam: alemtuzumab
16
Q
Behandeling bij ABMR
A
- Onduidelijk
- Bij aantoonbare antistoffen: plasmawisseling en IV Ig
17
Q
ATG
A
- Anti-thymocyten globuline
- Polyklonale antistof die wordt opgewekt in konijnen
- In verleden ook OKT3 (muizen) en hATG (paarden)
- Werkzaam tegen T-cellen, maar ook tegen andere cellen van immuunsysteem
- Ingezet als behandeling voor rejectie
- IV toediening
- Behandeling duurt 10-14 dagen op geleide van trombocyten en lymfocyten
- Gaat wel vaak samen met veel acute reacties zoals koorts, rillingen, ziek, spierpijn, longoedeem en meningitis
- Toename van kans op infecties en kanker
- Ongeveer 1 jaar lang werkzaam
18
Q
Alemtuzumab
A
- Campath 1H
- Monoklonaal antilichaam tegen CD52 op T-cellen, B-cellen, NK-cellen, monocyten, macrofagen en DC
- Gehumaniseerd antilichaam afkomstig van ratten
- Oorspronkelijk bedoeld tegen chronische lymfatische leukemie (CLL), maar wordt ook ingezet bij transplantaatrejectie
- 1x of 2x vaste dosis 30mg
- Weinig bijwerkingen, soms alleen koorts of lokale reactie
- Zeer potente langetermijneffecten
- T-cel depletie kan tot 36 maanden aanhouden
- Gaat wel samen met verhoogd risico op infecties en bij patiënten met MS meer auto-immuun fenomenen
- Geeft mogelijk beter transplantaatoverleving, transplantaatnierfunctie, minder bijwerkingen
19
Q
IV Ig
A
- Polyklonale antistof verkregen uit gepoold bloed van donoren
- Op verschillende manieren werkzaam, maar precieze mechanisme is onduidelijk
- Ingezet als behandeling voor antistof gemedieerde rejectie
- Infuus
- Behandelingsduur van 1-2 dagen
- Milde klachten: koorts, rillingen, ziek, spierpijn
- Enkele weken werkzaam, geen lange termijn bijwerkingen
20
Q
Factoren waardoor immunologische reactiviteit
A
- Antigeniciteit van orgaan
- Activiteit van alloreactieve effector T-cellen
21
Q
Antigeniciteit van orgaan
A
- HLA-matching: goede HLA-matching is kleinere kans op rejectie
- Ischemie reperfusieschade: kortere ischemieduur is kleinere kans op rejectie
- Donorbehandeling
22
Q
Activiteit van alloreactieve effector T-cellen
A
- Immuunsuppressiva
- Leeftijd ontvanger: hogere leeftijd is kleinere kans op rejectie
- (Latente) infecties