H6.7: Ooginfecties Flashcards
Ooginfecties
- Conjunctivitis: ontsteking conjunctiva, slijmvlies
- Blepharitis: ontsteking ooglidranden
- Keratitis: ontsteking cornea
- Cellulitis: ontsteking van oogleden (inhoud orbita)
- Dacryocystitis: ontsteking traanzak
- Endophthalmitis: ontsteking inhoud oog
Conjunctivitis
- Normaal op conjunctiva weinig bacteriën door lysozym en IgA uit traanvocht
- Bacteriën die er wel kunnen zitten zijn CNS en Corynebacterium spp (geen verwekkers conjunctivitis)
- Oog rood (hyperemie) en geïrriteerd
- Conjunctivaal oedeem
- Secretie cellulair exsudaat met pus (leuko’s en micro-organismen)
- Geen visusdaling
Ophthalmia neonatorum
- Acute conjunctiviteit bij pasgeborenen
- S. aureus, S. pneumonia, H. influenza: binnen 24 uur na geboorte
- N. gonorrhoeae: binnen 1-2 dagen na geboorte, ernstig beloop, overgedragen via vagina, IV of intramusculair AB
- Chlamydia trachomatis: binnen 5-19 dagen na geboorte, 35% van pasgeboren van moeder met actieve C. trachomatis cervicitis infectie krijg chlamydia, IV of intramusculair AB
Acute bacteriële conjunctivitis
- S. aureus, S. pneumonia, H. influenza
- Begint met unilaterale irritatie van ogen met tranen en pussige uitvloed
- Na 1-2 dagen andere oog aangedaan
- Plakken oogleden bij wakker worden
- Duur ontsteking is 1-2 weken en eventueel behandelen met desinfectans (povidon-jood, geen alcohol)
Acute virale conjunctivitis
- Roodheid, bloederig, waterige secretie, faryngitis, koorts, pre-auriculaire en submandibulaire lymfadenopathie
- Gaat spontaan binnen 1-2 weken over
- Virale minder erg dan bacteriële
- Aantal virale infecties zijn besmettelijk zoals enterovirus, coxsackievirus en adenovirus dus patiënt naar huis gestuurd met advies let op hygiëne
- Incubatietijd is 7-10 dagen
- Behandeling is desinfectie
Chronische bacteriële conjunctivitis
- = Blefaroconjunctivitis
- 4 weken irritatie, roodheid, korstjes op ooglidranden
- Verwekker is S. aureus
- Behandeling is goede ooglidhygiëne; poetsen ooglidrand met verdunde babyshampoo en wattenstaafjes en hete kompressen
Chlamydia trachomatis
- Chronische conjunctivitis bij volwassenen
- Folliculaire (kerato)conjunctivitis
- Hyperemie en weinig pus
- Serotypen A, B, Ba, C zijn klassieke endemische varianten
- Verlittekening en blindheid
- Serotype D-K meest voorkomende SOA’s
- Van alle zwangere vrouwen 4-20% C. trachomatis in cervix tijdens partus waardoor baby conjunctivitis of pneumonie kan krijgen
- Incubatietijd is 6-19 dagen en duur kan verschillen van maand-jaar
- Behandeling is azitromycine 1 gram per os eenmalig voor neonaat
Keratitis
- Infectie cornea
- Erg gevaarlijk voor visus
- Pijn, visusdaling, geen pus, wel vertroebeling cornea door migratie van ontstekingscellen en fotofobie
- Normaal beschermd voor keratitis door intact epitheel, traanvocht, knipperen ogen, lysozymen en IgA in traanvocht
Verwekker keratitis bacterieel
- Stafylokokken
- Streptokokken
- Pseudomonas spp (GN staven)
- Enterobacteriën
Verwekker keratitis viraal
HSV
Behandeling keratitis
- Uitvoeren kweek
- Eradicatie van verwekker door snel starten met frequent topische AB
- Aantal dagen na start AB corticosteroïden om ontstekingsreactie te onderdrukken, want ook door ontstekingsreactie kan ook beschadigd raken
DD unilateraal rood oog
- Corpus alienum
- Erosie cornea
- Keratitis
- Uveïtis
- Acuut glaucoom
- Scleritis
Altijd kleuren met fluoresceïne (gele kleurstof) wat gaat oplichten als het met blauw licht wordt beschenen. Zo kunnen beschadigingen worden opgespoord zoals schaafplekken
Te zien bij herpes simplex keratitis
Takvormige erosie
Kan net als koortslip blijven terugkomen waarvoor ouderhoudsdoseringen met anti-virale middelen
Herpes zoster gelaat
- Houdt zich aan dermatoom
- Geeft blaasjes op huid
- Blijven voor langere tijd gevoelig bij lichte aanraking zoals bij het aanstrijken met een kwastje
- Bij stevig drukken valt dit mee
Cellulitis orbitae
- Verkoudheid en gezwollen oogleden
- Bepalen of het lokaal is (ooglid) of orbita
- Te late behandeling kan schade geven aan visus of fataal zijn
Preseptaal cellulitis orbitae
Alleen oppervlakkige oogleden, geen roodheid conjunctiva
Postseptaal cellulitis orbitae
- Ontsteking van orbita inhoud
- Symptomen: roodheid, proptosis (oog puilt uit door zwelling), visusdaling en motiliteitsbeperking
- Vaak na sinusitis
- Chirurgische drainage om uitbreiding naar sinus cavernosus te voorkomen, systemische AB
Dacryocystitis
- Stase in traanbuis door stuwing door obstructie
- S. aureus en soms streptokokken
- Pijn
- Gecompliceerd met abces of cellulitis
- Chronische variant: Actinomyces
- Eerst kweken dan draineren
Actinomyces
Voorkeur om infecties in buisjes/afvoergangen te veroorzaken
Endophtalmitis
- Snel progressieve intra-oculaire infectie
- Blindheid
- Rode conjunctiva met wit laagje cellen onder oog (hypopyon) en troebele cornea
Oorzaken endophthalmitis
- Exogeen: acuut of delayed onset postoperatief of door perforerend trauma
- Endogeen: hematogeen, door micro-organisme uit bloedbaan
Acute postoperatieve endophthalmitis
- Na intra-oculaire chirurgie
- Weg naar binnen is perioperatief of via lekkende wond
- 1 op 2000
- Incubatietijd 2-14 dagen
- Rood, pijnlijk oog met visusdaling en in voorste kamer veel ontstekingscellen (hypopyon)
- Bron is 80% conjunctiva, ooglid en neus
- Risicofactoren: DM, immunosuppressie, lange operatie, bepaalde soorten operaties
- 40% CNS, 20% S. aureus, 25% Pseudomonas aeruginosa
- Prognose slecht
Late onset postoperatieve endophthalmitis
- Maanden na oogoperatie met name na lensimplantatie
- Chronische laaggradige infectie
- Propionibacterium acnes en CNS
- Blijkt lokaal aanwezig
- Prognose beter
- Lens weer opnieuw verwijderen, infectie elimineren, opnieuw kunstlens plaatsen
Endogene endophthalmitis
- In 15% van gevallen
- Endocarditis, osteomyelitis, IV drugsgebruik, intravasale katheter
- Sepsis die kan leiden tot endophthalmitis
- IC screening