10. Schouderdystocie Flashcards
Wat is schouderdystocie?
= bijzondere vorm van wanverhouding waarbij na geboorte van het hoofd problemenontstaan bij ontwikkeling van romp
anterior
schouderdystocie
- voorste schouder van foetus komt vast te zitten achter symfyse van moeder tijdens bevalling
- meeste voorkomende schouderdystocie
posterior
schouderdystocie
- achterste schouder komt vast te zitten achter sacrum
- minder voorkomend
incidentie
schouderdystocie
0,2-1,2%
herhalingsincidentie
schouderdystocie
1-16%
Mechanisme
Waar eindigt het normale baringsmechanisme?
Uitwendige spildraai hoofd en inwendige spildraai schouders niet mogelijk
Voortekenen/markers
schouderdystocie
- Foetaal gewicht
- Trage ontsluitingsfase en/of uitdrijvingsfase
- Headhobbing
- Turtle sign
risicofactoren
schouderdystocie
- risicofactoren (niet altijd) –> attenderen
- vaak verband tussen verschillende factoren:
dope
preconceptioneel
zwangerschap
baring
Leg uit :
preconceptionele risicofactoren
- Diabetes mellitus (zelfs niet macrosome kinderen!)
- Obesitas
- Bekkenafwijkingen
- Kleine gestalte
- Leeftijd moeder
- Multipariteit
- Anamnese schouderdystocie
- Herkomst (Sub Saharisch Afrika groter risico)
Leg uit:
zwangerschap risicofactoren
- Diabetes gravidarum
- Overmatige maternele gewichtstoename
- Zwangerschapsduur (serotiniteit= zs >42w)
Leg uit:
Baring risicofactoren
- Inductie
- Langdurige ontsluitingsfase
- Epidurale
- Langdurige uitdrijvingsfase
- Vaginale kunstverlossing
- Geboortegewicht
- Geslacht
Preventie
schouderdystocie
- Foetale gewichtsschatting
- Electieve sectio bij >5kg
–> bij diabetes >4,5kg - Inductie vanaf 37 w bij vermoeden macrosomie
–> efw>4kg - Afwachten tot 1 ct na geboorte hoofd anders iatrogene SD
- Preventief toepassen van interventies
- Simulatietraining
Leg uit:
Afwachten tot hoofd 1 ct anders iatrogene SD
schouderdystocie die w veroorzaakt door medische interventie
Beleid
- Helperr
- Aandachtspunten
Beleid
aandachtspunten
- Stop persen
- Duidelijke instructies koppel
- Geen fundusdruk
- Rust en kalmte
- Uitwendige spildraai niet forceren
- Daarna HELPERR
Beleid
Helperr
- Help : 2e VV/gyn/tijdklok/pediater
-
Episiotomy
vermindert niet risico op plexus br, maar ruimte
creeëren voor hulpverlener -
legs: Mc Roberts-houding
niet steeds onmiddellijk ➔ ruimte door : maximale flexie, lege blaas, epi, dwarsbed,
omgekeerde bedpan, all fours, bekken over rand,… - external pressure: suprabische druk
- enter for rotational maneuvers: Rubin en Woods
- remove posterior arm
- roll patiënt on hands to knees
5 Maneuvers
- Legs/Mc Robert’s maneuver
- Rotational Rubin maneuver
- Woods maneuver
- Barnum maneuver
- Zavanelli maneuver
Leg uit:
Legs/Mc Robert’s maneuver
- Symfyse 1 cm omhoog
–> hoek tss lumbale en sacrale
wervelkolom w verkleind - Sacrum moet gewicht benen niet meer dragen,
–> bekkeningang zo maximaal - Na manoeuver : hoofd bipariëtaal omvatten en spildraai bevorderen, cave stand! ➔ draai in juiste richting!!!!
- Hoofd sacraalwaarts
- Slaagkans 40 %
- Met suprapubische druk : 54%
- Pressure : suprapubische druk
Hoe pressure, suprapubische druk, toepassen?
- Handpalm lateraal gericht –> druk uitoefenen : anterior schouder nr beneden duwen
- Geen fundusdruk!!!
Leg uit:
rotational Rubin maneuver
- Adductie schoudergordel
(bi-acromiale diameter 2 cm kleiner) - Toucherende vingers op schouderblad achterste schouder
- Druk op dorsale zijde
–> as schouders 30-45° gedraaid in BI - In combinatie supra pubische druk
= posterior Rubin
Leg uit:
Woods maneuver
- Woods screw
- ‘kurkentrekker’
- Progressieve rotatie posterior schouder 180°
Leg uit:
Barnum maneuver
- Remove the posterior arm
Leg uit:
Zavanelli maneuver
- Methode Zavanelli : mechanisme bevalling terugdraaien
- Hoofdje terugduwen!!
Welke optie is nog mogelijk
(naast de 5 maneuvers),
in urgente situatie?
symfysiotomie
Maternele complicaties
bij schouderdystocie
- Haemorrhargie postpartum (68%!!!)
- Perineumlaesies
- vaginale rupturen
- uterusruptuur
Neonatale complicaties
bij schouderdystocie
- Plexus brachialis laesie:
Erb-Duchenne verlamming
Klumpke verlamming
Totale plexusverlamming - Fracturen
- Schouderdyslocatie
- Asfyxie
- Neonatale mortaliteit
➔ Tijd geboorte schouders na hoofd
Complicaties bij schouderdystociezijn, kunnen ernstig zijn…dus?
Aandacht!
Andere oorzaken
moeilijke geboorte schouders ?
- Megathorax of mega-abdomen
- Constrictiering
- Hele korte navelstreng
- Geen volledige ontsluiting
- Anencefalie (= ontbreken grote delen hersenen/schedel)
constrictiering?
amniotische banden syndroom:
vezelige strengen van amnionzak wikkelen zich om delen van foetus, kunnen groei belemmeren
Hoe doen we re-evaluatie?
Bij procedure schouderdystocie Helperr
Patiënt op handen en knieën draaien.
Wat is cleidotomie?
Breken van clavicula