13. Glomerül Hastalıkları Flashcards
Nefritik sendrom ne ile karakterizeli ?
✓ Hematüri
, ✓Ödemin eşlik ettiği ya da etmediği proteinüri
(subnefrotik düzeyde),
✓ Azotemi,
✓ Hipertansiyon.
Nefrotik sendrom sendrom ne ile karakterizeli ?
✓Ağır proteinüri
✓ Hipoalbuminemi
✓Şiddetli ödem, en belirgin klinik bulgudur
. ✓ Hiperlipidemi ve lipidüri ile karakterize bir
glomerül sendromudur.
Karakteristik olarak nefrotik sendroma yol açan primer lezyonların en önemlileri
_ Fokal segmenter glomerüloskleroz
_ minimal değişiklik hastalığıdır.
_ membranöz nefropati
_ membranoproliferatif glomerülonefrit
Hızlı ilerleyen glomerülonefrit (rapidly progressive
glomerulonephritis) Karakteristik histolojik bulgu,
hilallerin(kresent) bulunuşudur
(Kresentik GN).
Primer Glomerül hastalıkları nelerdir
• Minimal değişiklik hastalığı
• Fokal segmental glomerüloskleroz (FSGS)
• Membranöz nefropati
• Akut postenfeksiyöz GN
• Membranoproliferatif GN
• Ig A nefropati
• Yoğun birikim hastalığı
• C3 glomerülonefriti
Glomerüler Hasar Patogenezi
(hasa tam olarak hangi mekanizmayla oluşur )
✓Dolaşan İmmün Kompleksler Tarafından
oluşturular GN
✓İn situ Oluşan İmmün Kompleksler Tarafından
Oluşturulan GN
✓ Anti-Glomerüler Bazal Membran Antikor-
Aracalı GN
✓ Kompleman Aktivasyonu ile oluşan GN
✓Glomerül Hasarın İmmün Olmayan
Mekanizmaları (Podosit Hasarı, Nefron Kaybı)
Dolaşan İmmünkompleksler Tarafından Oluşturulan Glomerülonefrit nasıl oluşur
• Glomerüllerde antijen-antikor kompleksleri oluşur oluşmaz, bu kompleksler komplemanı aktive ederek ve lökositleri o bölgeye çekerek
hasara yol açar.
• Morfolojik olarak glomerül yumağında lökosit
infiltrasyonu (eksudasyon), endotelyal,
mezangiyal ve pariyetal epitelyal hücrelerin
değişen derecede proliferasyonu görülür.
Anti-Glomerüler Bazal Membran Antikor- Aracılı Glomerülonefrit
nasıl oluşur
• GBM’nın protein bileşenlerine karşı oluşan
otoantikorların glomerülde birikimi sonucu oluşur.
• Bu grubun en iyi bilinen modeli klasik anti-
GBM antikor-aracılı kresentik GN’dir ve Goodpasture hastalığı olarakta bilinir.
Anti-Glomerüler Bazal Membran Antikor-Aracılı Glomerülonefrit te immünfloresan yöntemi ile ne görulur
Bu antikorların birikimi, immünfloresan yöntemi ile GBM boyunca çizgisel (lineer) bir boyanma paterni oluşturur; bu görünüm immün kompleks aracılı nefritin diğer formlarında tanımlanan
granüler birikim ile zıttır.
Böbrek hastalıklarının klinik görünümü:
✓ Nefrotik sendrom,
✓ Nefritik sendrom,
✓ Asemptomatik hematüri,
✓ Hızlı ilerleyen glomerülonefrit, ✓ Akut böbrek hasarı,
✓ Kronik böbrek hastalığı ve
✓ Son evre böbrek hastalığı şeklindedir.
Minimal Değişiklik Hastalık neye sebep olur nasıldır
• Minimal değişiklik hastalığı, çocuklarda nefrotik sendromun en sık nedeni olup, nispeten benign
bir hastalıktır.
• Karakteristik olarak glomerüller ışık mikroskobu
ile normal görünüme sahiptir, fakat elektron
mikroskobu ile görülen, podositlerin ayaksı
çıkıntılarında diffüz düzleşmedir.
Minimal Değişiklik Hastalığı Morfolojı
(Glomerüllerin tek ve belirgin bozukluğu
podositlerin ayaksı çıkıntılarının uniform
yaygın silinmesidir )
Minimal Değişiklik Hastalığı Klinik Gidiş
• Hastalık tipik olarak sağlam bir çocukta ani gelişen nefrotik sendrom
• Protein kaybı
• Yirmibeş yıldan sonra %5 hastadan azında kronik böbrek
hastalığı gelişir.
Fokal Segmental Glomerüloskleroz nedir
glomerüllerin hepsinin değil de bazılarının
sklerozu (fokal tutulum) ve etkilenen glomerülde
kapiller yumağın sadece bir kısmının tutulumu ile (segmental tutulum) karakterizedir.
• Bu histolojik tablo sıklıkla nefrotik sendrom ile
ilişkilidir.
Fokal Segmental Glomerüloskleroz Morfoloji
• Etkilenen glomerüllerde, artmış mezengial
matriks, oblitere olmuş kapiller lümenler, hyalin
birikimi (hyalinozis) ve köpüksü makrofajlar
görülür.
• Elektron mikroskobide podositler, minimal
değişiklik hastalığında olduğu gibi ayaksı çıkıntılarda düzleşme gösterirler.
• Hastalığın zaman içinde ilerlemesi, glomerüllerde
tam skleroz, belirgin tubuler atrofi ve intertisiyel fibrozise neden olur.
FSGS’u Klinik Gidiş
• Minimal değişiklik hastalığının tersine, FSGS’li
hastalarda hematüri ve hipertansiyon sıklığı daha
fazladır, FSGS ilişkili proteinüri non-selektiftir ve genel
olarak kortikosteroid tedavisine yanıt kötüdür.
Membranöz Nefropati nasıl oluşur ?
• Morfolojik olarak epitel altında glomerül
kapiller duvar boyunca immünglobulin içeren
birikimlerin varlığı ile karakterizedir.
• Hastalığın erken döneminde glomerüller ışık
mikroskobu ile normal görülebilir, fakat tam
gelişmiş olgular kapiller duvarında diffüz
kalınlaşma gösterir.
• Membranöz nefropati en sık 30-50 yaşları arasında görülen, sessiz ve yavaş ilerleyen bir
hastalıktır.
Membranöz Nefropatide gelişen otoantikorlar neye karşı
Olguların yaklaşık %80’i primerdir ve podosit antijenine
karşı gelişen otoantikorlar nedeniyle meydana gelir
Membranöz Nefropati Morfoloji?
kapiller duvarın
diffüz kalınlaşmasıdır.
Membranöz Nefropati Klinik Bulgular
• nefrotik sendrom şeklinde bulgu verir.
• Proteinüri seçici değildir ve genellikle kortikosteroid
tedavisine yanıt vermez.
Membranoproliferatif Glomerülonefrit nedir
histolojik olarak
glomerül hücrelerinde proliferasyon, mezangium ve
bazal membran değişiklikleri ile karakterizedir.
• Bazı hastalar sadece nefrotik olmayan düzeyde
proteinüri veya hematüri ile başvurmakta, diğerleri ise kombine nefrotik-nefritik tablo sergilemektedir.
Membranoproliferatif Glomerülonefrit MORFOLOJİ
• Işık mikroskopunda, glomerüllerin irileştiği, belirgin
lobüler bir görünüme sahip olduğu, lökosit infiltrasyonu
içerdiği ve mezangial ve endotelyal hücre
proliferasyonu gösterdiği saptanır.
• GB kalınlaşmıştır ve özellikle gümüş ya da PAS boyaları
ile glomerül kapiller duvarının sıklıkla çift kontür ya da
“tren rayı” (“tram track”) görünümde olduğu izlenir.
• Tip 1 MPGN, elektron mikroskopik olarak
dağınık subendotelyal birikimler ile karakterizedir.
• İF mikroskobu ile, düzensiz granüler paternde
C3 birikimi görülür.
• IgG ve erken kompleman komponentleri (C1q
ve C4) de genellikle bulunur ve
immünkompleks patogenezini düşündürür.
Membranoproliferatif Glomerülonefrit Klinik Özellikler
nefrotik sendrom olmakla birlikte (yaklaşık
%50’si), akut nefrit ya da hafif proteinüri şeklinde de başlayabilir.
• Prognoz genellikle kötüdür.
Akut Postenfeksiyöz (Poststreptokoksik) Glomerülonefrit nedir
• Akut postenfeksiyöz GN, immün komplekslerin
glomerülde birikimi sonucu oluşur.
• Bu birikim glomerül hücrelerinin hasarlanmasına, diffüz
proliferasyonuna ve özellikle nötrofil lökositlerin
infiltrasyonuna yol açar.
(Poststreptokoksik) Glomerülonefrit karekteristik olarak ne ile başlar
• Çoğu olguda başlangıç enfeksiyonu bir farenjit ya da
deri enfeksiyonudur.
(Poststreptokoksik) Glomerülonefrit
Patogenez
Serumda kompleman azalması ve GBM’da granüler tarzda
IgG ve kompleman birikimi gibi immün kompleks
hastalığının tipik özellikleri vardır.
• İlişkili antijenler muhtemelen streptokoksik proteinlerdir.
(Poststreptokoksik) Glomerülonefrit morfoloji
• Işık mikroskobu ile en karakteristik değişiklik, glomerüllerin tümüne
yakınını etkileyen ve bundan dolayı diffüz GN olarak adlandırılan glomerül yumağındaki hücre artışıdır.
• Bu hücre artışı; endotelyal ve mezangiyal hücre şişmesi ve
proliferasyonu yanı sıra nötrofil ve monosit infiltrasyonu sonucu oluşmaktadır.
• Elektron mikroskobu, GBM’da subendotelyal, intramembranöz veya
daha sıklıkla subepitelyal “hörgüçler” şeklinde dizilen immün
kompleksleri gösterir.
(Poststreptokoksik) Glomerülonefrit Klinik Gidiş
• En yaygın klinik görünüm akut nefritik sendromdur.
• Karakteristik olarak idrarın parlak kırmızıdan çok, bulanık
kahverengi görüldüğü makroskobik hematüri vardır.
IgA Nefropatisi nedir
• Hastalığın karakteristik özelliği mezangiumda IgA birikimidir.
IgA Nefropatisi MORFOLOJİ
• Karakteristik immünfloresan bulgusu mezangiyal IgA
birikimidir. Bu sıklıkla C3 ve properdinle birliktedir ve
daha az miktarlarda da IgG veya IgM vardır.
IgA Nefropatisi Kinik Gidiş
• Hastalık sıklıkla çocukları ve genç erişkinleri etkiler.
• IgA nefropatili hastaların yarısından çoğu solunum yolu
enfeksiyonundan sonra, daha seyrek olmak üzere de
gastrointestinal trakt veya üriner trakt enfeksiyonundan sonra makroskopik hematüri ile bulgu verir.
• mikroskopik hematüri
•%5-10’unda ise tipik akut nefritik sendrom
gelişir.
Herediter Nefrit nedir
• Herediter nefrit, GBM proteinlerini kodlayan genlerdeki
mutasyonların sebep olduğu bir grup herediter glomerül hastalığını tanımlar.
• En sık görülenleri :
✓ Alport Sendromu ve
✓ İnce Bazal Membran Hastalığıdır.
Herediter Nefrit MORFOLOJİ
• İleri dönemlerde GBM’da düzensiz kalınlaşma veya incelme odakları ile birlikte lamina densada tabakalanma ve belirgin
ayrılma görülür ve bir “basket filesi” ya da “sepet örgüsü”
görünümüne yol açar.
Herediter Nefrit Klinik Gidiş
• En yaygın olarak a5 tip IV kollajeni kodlayan genin
mutasyonu sonucu olarak X’e bağlı geçiş görülür.
• Bu nedenle, erkekler kadınlardan daha sık ve daha
şiddetli etkilenme eğilimindedirler.
_ İnce bazal membran
hastalığı olan bireylerin %40’ında bulunur.
° inatçı asemptomatik hematüri ile
bulgu verir, benign ilerleyici olmayan bir gidiş gösterir.