Dav-urazy Flashcards
Najczęstsza przyczyna zgonów od urodzenia do 4 dekady życia
urazy
czwarta pod względem częstosści przyczyna smierci w populacji ogólnej
urazy
trzy szczytu zgonów w wyniku urazów - w jakich okresach
- szczyt - bezpośrednio po urazie lub kilka sek po nim (50% ogólnej śmiertelności )
- szczyt - do 4h (30%)
- szczyt- kilka dni/tygodni po urazie, zwykle na OIT(20%)
Głowne przyczyny cięzkich uszkodzeń ciała (3)
- wypadki drogowe
- upadki z wysokości
- napaść
Czym różnią się urazy u dzieci od tych u dorosłych ? (4 - masa, głowa, powierzchnia ciała, psycha)
- Dzieci mają mniejszą masę -> nie ma gdzie się rozproszyć energia jinetyczna -> częściej występują obrażenia wielonarządowe
- Duża głowa w porównaniu z restą ciała -> częstsze urazy głowy
- wyższy iloraz powierzchni do masy -> szybsza utrata ciepła po urazie
- Częste zaburzenia zchowania lub uczenia się po urazie
Od czego zależy wielkość urazu ?(4)
C*(E/TV)
- E= przyjętą energią
- V = obj/pow narażonych tkanek
- T = czas trwania interkakcji
- C = charakteirystyka tkanki(elastycznośc, plastycznośc, zaw. wody)
Jak czas działania energii kinetycznej wpływa na rolzegłość obrażeń
im dłużsyz czas -> mniejsza siła akceleracji/wytracania prędkości -> mniejszy zakres uszkodzeń
Klasyfikacja ran(5)
- otarcia naskórka lub zadraśnięcia
- stłuczenia, wybroczyny, siniaki
- rozdarcia
- rany cięte lub “cięcia”
- rany kłute
Na co wskazuje żółty kolor siniaka ?
od uraz upłynęło co najmniej 18h
Największy wymiar ran ciętych
długość
Największy wymiar ran kłutych
głębokość
Kiedy ranę okreslamy penetrującą
gdy rana sięga jamy ciała
Kiedy ranę określamy perforacyjną
w przypadku przejścia przez jamisty narząd trzewny
Obrażenia w ranach postrzaowych(3)
rozdarcia, ucisk tkanek, kawitacja
Co dterminuje wielkość urazu rzy upadku z wysokości ?
- wysokość
- powierzchnia na którą się upada
- pozycja ciała -> gdy siła zostaje rozproszona na większej powierzchni , wielkość siły padającej na jednostkę powierzchni jest mneijsza-> mneijszy uraz
częste urazy w mech. wyhamowania prędkości w obrębie struktur wewnątrz KP, zwłaszcza tych wzgl nieruchomych lub przymocowanych do otaczjącyhc tkanek -> począkowy odc. aorty, tętnice krezkowe
2rodzaje klasyfikacji ciężkości urazu
- ocena stopnia cięzkości uszkodzenia anatomicznego - najczęściej skala AIS -> na jej podstawie określenie stopnia ciężkości urzu na skali ISS(injury severity score)
- ;klasyfikacja czynności fizjologicznych - GCS + CTK + częstośc oddechów => RTS(zmodyfikowana sklaa ciężkośic urazu)
Wypadki zw z cięzkimi urazami (6)
- zgon innej osoby w tym samym wypadku
- uderzenie przy dużej predności
- uwięzienie w/lub przemieszczenie do przedziału zajmowanego przez pasażerów samochodu
- wyrzucenie z samochodu
- upadek z wysokości >3m
- przenikająca rana KP, brzucha lub szyi
Cele opieki przedszpitalnej w urazach (3)
- zapobieżenie dalszym uszkodzeniom
- rozpoczęcie resuscytacji
- biezpiedczny i szybki transport do najbardzije odp ośrodka
Przy jakim wyniku GCS zabezieczenie przyrządowe DO ?
<=8
Jakie informacje przekazać zespołowi urazowemu ? (4)
- szacowany czas dojazdu
- liczba, wiek, płeć chorych
- rodzaj wypadku, ew. specjalne okolicnzości
- krótki opis uszkodzeń, leczenia zast. w msc wypadku/w czasie trans oraz oceę aktualnego stanu chorego
pierwsze badania krwi u chorego po urazie (6)
- grupa, próba krzyżowa
- morfologia, Hct
- mocznik, elektrolity
- glukoza
- gazometria tętnicza
- u kobiet w ciązy test kleihauer-betke - używany do oceny przecieku matczyno-płodowego na podstawie ilości hemoglobiny płodowej w krwioobieku matki
czy opioidy można podać i.m. ?
nie,nigdy
badanie per rectum chorego po urazie (5)
- napięcie zweirczy odbytu
- prostata: lokalizacja, spoistość
- krew w odbytnicy
- złamania miednicy
- uszkodzenia okolicy krocza
Wewnątrzczaszkowe przyczyny pogorszenia stanu neurologicznego we wczesnym okresie po urazie (3)
- krwiak
- obrzęk mózgu
- atak padaczki
Pozaczaszkowe przyczyny pogorszenia stanu neurologicznego we wczesnym okresie po urazie (5)
- hiposkja
- nieodciśniene
- hiper/hipokapnia
- hiper/hipoglikemia
- leki
Ocena siły mięśniowej w jakiej skali ?
MRC