Wykład 3 - wczesne dzieciństwo Flashcards
Jak długo trwa wczesne dzieciństwo?
2-3 rok życia
Wymień stadia rozwoju poznawczego Piageta
Sensomotoryczne (0-2 r.ż.), przedoperacyjne (2-6/7 r.ż.), operacji konkretnych (6/7 - 11 r.ż.), operacji formalnych (11/12 r.ż. - końca)
Kiedy dziecko zyskuje stałość obiektu?
około 12 miesiąca życia
Wymień cechy temperamentu
Wchodzi w skład podstawowych cech osobowości, ma biologiczne podłoże, jest obecny od niemowlęctwa, jest względnie stały w czasie życia
Czym jest TCR?
Temperamentalny czynnik ryzyka - niedopasowanie temperamentu do środowiska
Wymień 3 rodzaje temperamentu
Temperament trudny, wolno rozgrzewający się i łatwy
Scharakteryzuj temperament łatwy
Towarzyskość, przewidywalność zachowania, pozytywne emocje, elastyczność
Scharakteryzuj temperatent trudny
Ma go około 10% dzieci, negatywna emocjonalnie, rozhamowanie, niska samoregulacja, silny lęk przed nowoscią
Jakie były wyniki badania Susan Crockenberg nad temperamentem dziecka a relacją ze środowiskiem?
- wysoka drażliwość dziecka była częściej związana z pozabezpiecznym stylem przywiązania, ale tylko wtedy gdy matka była mało wrażliwa na jego potrzeby
- ważnym predyktorem bezpiecznego przywiązania było duże wsparcie otrzymane przez matkę, zwłaszcza gdy dziecko było wysoko drażliwe
- matczyna niewrażliwość była dużym predyktorem pozabezpiecznego przywiązania, wpływ ten zmniejszał się, gdy matka miała wsparcie, a dziecko substytut
Na czym polegała koncepcja wystarczająco dobrego rodzica D. Winnicotta?
Wystarczająco dobry oznacza tyle, że nie zaspokaja wszystkich potrzeb dziecka od razu, czyli pozwala na pewną rozwojową dozę frustracji dla dziecka
Jak wygląda teoria psychospołecznego rozwoju ego E. Erikson dla rozwoju w okresie niemowlęctwa?
W tej fazie rodzice są głównym społecznym czynnikiem rozwoju. Niemowlę musi zaufać swoim rodzicom, by uzyskać nadzieję, wtedy będzie uważać, że świat jest przyjaznym miejscem, w którym są ludzie warci zaufania
Jak wygląda teoria psychospołecznego rozwoju ego E. Erikson dla rozwoju w okresie wczesnego dzieciństwa?
Rodzice są głównym społecznym czynnikiem rozwoju i muszą dziecku dać pewną dozę autonomii by mogło ono wytworzyć w sobie wolę, która pozwoli na poczucie niezależności, samodzielności oraz kontroli nad własnym ciałem i otoczeniem
Jaki jest związek między eksploracyjnym systemem behawioralnym a przywiązaniem?
Eksploracja zwiększa szansę na przetrwanie, ponieważ daje dziecku informacje na temat środowiska. Bezpieczna baza jaką może być rodzic jest bezpiecznym punktem wyjścia dla dziecka przy eksploracji, zachowując balans miedzy przywiązaniem a eksploracją
Jaki jest związek między systemem strachu a przywiązaniem?
Strach gwarantował przetrwanie, natomiast dzieci często boją się rzeczy, które nie są niebezpieczne, zatem rodzic może je uspokoić, żeby poczuło się bezpiecznie.
Jaki jest związek między afiliacyjnym systemem behawioralnym a przywiązaniem?
System afiliacyjny zwiększa przetrwanie ze względu na bycie w grupie. Dziecko potrzebuje opiekuna, do którego może przyjść gdy jest smutne, głodne albo zmęczone, a będzie poszukiwać towarzystwa innych gdy jest zadowolone i pewne tego, gdzie jest figura przywiązania
Jakie zachodzą zmiany w przywiązaniu na przestrzeni czasu?
0-3 miesiące: niesprecyzowane ustosunkowanie i sygnalizacja
3-6 miesięcy: skupienie na jednej lub kilku wybranych osobach
6-30 miesięcy: zachowania oparte na bezpiecznej bazie (jaką jest rodzic)
Jakie 3 rodzaje wewnętrznego modelu operacyjnego (WMO) przywiązania może wytworzyć dziecko i kiedy to się dzieje?
WMO tworzy się około 12 miesiąca życia na podstawie doświadczeń z rodzicami, może mieć 3 rodzaje:
1) dorośli są niezawodni i zawsze mi pomogą
2) otrzymam uwagę i ciepło tylko gdy będę grzeczny
3) dorośli się najczęściej złoszczą i są nieprzyjaźni
Wyjaśnij model rodzica oraz model siebie i jakie mają skutki
Gdy dziecko wytworzy model rodzica jako osoby czułej i wrażliwej oraz model siebie jako zdolnej do wywołania reakcji u innych osób, a nastęnie ten pogląd zgeneralizuje, to będzie przekonane, że jest wstanie zaspokoić swoje potrzeby w kontakcie z innymi ludźmi
Podaj 4 powody dla których wczesne przywiązanie ma wpływ na późniejsze relacje
Wpływa na rozwój mózgu, uczy nas regulacji własnych stanów emocjonalnych, uczy nas sposobu interakcji z innymi, reprezentuje to czego możemy oczekiwać od świata i innych ludzi
Podaj zachowania dziecka charakterystyczne dla dezorganizacji przywiązania
Zastyganie w bezruchu, podnoszenie rąk do góry, dziwna mimika, podniesienie się gdy rodzic wraca po czym skulenie się na ziemi i płacz, przywieranie do rodzica w dużym płaczu ale odchylanie się i rozglądanie jakby się chciało oddalić
Jakie są dwa stanowiska wobec roli temperamentu przy tworzeniu przywiązania?
1) Temperament bezpośrednio nie wpływa na przywiązanie (nawet dzieci z trudnym temperamentem są przywiązane do czułych opiekunów)
2) Temperament, zwłaszcza podatność na stres, wpływa na przywiązanie przez interakcje z matką
Co się kształtuje w okresie wczesnego dzieciństwa?
Poczucie odrębności i samokontroli
Co się dzieje gdy dziecko spotyka zbyt dużo sukcesów lub porażek?
Sukcesów: wykształca się przekonanie “wszystko mi wolno” i dziecko nie akceptuje odmowy
Porażek: kwestionuje poczucie własnej sprawczości oraz wytwarza się wstyd, boi się podejmować nowe wyzwania
Jak wygląda rozwój motoryczny dziecka pod koniec wczesnego dzieciństwa?
Dziecko potrafi się dostać do interesujących je obiektów, umie kopać i rzucać piłkę
Jakie są 3 rodzaje zmian w układzie nerwowym?
Nadal powstają nowe połączenia synaptyczne, trwa proces mielinizacji, wzrasta synchronizacja działania w różnych obszarach mózgu