H5 Flashcards
Wat is de basisgedachte van het politiek liberalisme?
De overheid moet burgers als vrije en gelijke individuen behandelen.
Wat betekent neutraliteit op levensbeschouwelijk vlak?
Het houdt in dat de overheid neutraal moet zijn en de scheiding van kerk en staat moet garanderen.
Wat is het mensbeeld in het politiek liberalisme?
Mensen moeten hun leven kunnen inrichten volgens hun eigen waarden en overtuigingen. Zij hebben het vermogen om deze overtuigingen te overdenken en te wijzigen.
Wat zegt artikel 18 van de UVRM over vrijheid?
Artikel 18 waarborgt vrijheid van gedachte, geweten en godsdienst, inclusief het recht om van godsdienst te veranderen en deze individueel of in gemeenschap te belijden.
Wat is het verschil tussen formele en substantiële vrijheid?
Formele vrijheid: Mensen zijn vrij zolang er geen derde partijen zijn die hen belemmeren. Substantiële vrijheid: De overheid moet voorwaarden scheppen, zoals onderwijs en gezondheidszorg, om vrijheid effectief te maken.
Hoe ziet de liberale visie op autonomie eruit volgens Will Kymlicka en John Rawls?
Kymlicka: ‘My life only goes better if I am leading it from the inside, according to my beliefs about value.’ Rawls: ‘The capacity to frame, revise and pursue a conception of the good.’
Hoe definieert politiek liberalisme redelijke pluraliteit?
Een samenleving is stabiel en rechtvaardig als vrije en gelijke burgers, ondanks uiteenlopende religieuze, filosofische en morele doctrines, redelijkheid tonen.
Welke rechten zijn fundamenteel in het hedendaags liberalisme?
Eigendomsrecht, gewetens- en godsdienstvrijheid, vrijheid van vereniging en meningsuiting, politieke vrijheden, recht op privacy, eerlijk proces, zelfbepaling en persoonlijke integriteit.
Wat betekent ‘rights as trumps’ volgens Ronald Dworkin?
Fundamentele rechten zijn troeven die boven andere belangen staan en niet genegeerd mogen worden.
Waarom is staatsneutraliteit essentieel in het liberalisme?
Omdat de overheid geen voorkeur mag tonen voor bepaalde levensbeschouwingen en burgers altijd als vrije en gelijke individuen moet behandelen.
Wat betekent ‘intolerantie voor intolerantie’ binnen het liberalisme?
De overheid moet optreden tegen handelingen die de basisvrijheden van anderen schenden, ook al houdt dit in dat intolerantie niet getolereerd wordt.
Wat is de kern van het schadeprincipe van John Stuart Mill?
Vrijheid mag alleen worden beperkt om schade aan anderen te voorkomen.
Wat is de rol van onderwijs in een liberale samenleving?
Onderwijs moet mensen in staat stellen autonomie te ontwikkelen door gelijke kansen, zelfreflectie en toegang tot alternatieven.
Wat is het verschil tussen ‘neutrality of aim’ en ‘neutrality of justification’?
Neutrality of aim: Beleid mag niet bedoeld zijn om specifieke levensopvattingen te bevoordelen. Neutrality of justification: Beleid moet gerechtvaardigd worden in neutrale, redelijke termen.
Hoe beschrijft Rawls de ‘overlappende consensus’?
Een set politieke principes waar redelijke individuen met verschillende levensbeschouwingen mee kunnen instemmen.
Wat is het verschil tussen een seculiere en secularistische staat?
Seculiere staat: Neutraal ten opzichte van religie en levensbeschouwing. Secularistische staat: Probeert religieuze invloed actief te beperken.
Welke visies hebben Habermas en Rawls op religieuze argumenten in de politiek?
Rawls: Religieuze argumenten moeten uiteindelijk vertaald worden naar neutrale politieke redenen. Habermas: Religieuze inbreng is wenselijk, maar moet in de publieke ruimte vertaald worden naar seculiere termen.
Wat houdt het ‘postseculiere’ perspectief van Habermas in?
Religie blijft van publieke betekenis in een seculariserende samenleving en vraagt om een wederzijds leerproces tussen religieuze en seculiere burgers.
Wat is de grens van vrijheid van meningsuiting volgens het politiek liberalisme?
Vrijheid van meningsuiting eindigt waar er wordt opgeroepen tot geweld of schade aan anderen.
Wat is het standpunt van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens over religieuze symbolen?
Het Hof laat landen vrij om godsdienstvrijheid en neutraliteit te interpreteren binnen hun eigen context, zolang basisrechten worden gerespecteerd.
Hoe moeten religies omgaan met de liberale democratie?
Ze moeten godsdienstvrijheid, individuele grondrechten en democratische besluitvorming accepteren, en ruimte laten voor redelijke onenigheid.
Wat is de rol van ‘reasonable accommodation’ in het omgaan met diversiteit?
Het aanpassen van regels of beleid om nadelen van een onaangepaste omgeving te compenseren, zonder doelstellingen of rechten van anderen te schaden.
Wat zegt het liberalisme over het gebruik van religieuze argumenten in wetgeving?
Wetgeving moet altijd gebaseerd zijn op neutrale, redelijke argumenten en niet op specifieke religieuze overtuigingen.