MKA Flashcards
mandibulafracturen (breuken van onderkaak)
extra- en intra-orale laceraties (= weefselverscheuringen)
asymmetrie: verplaatsing kaak naar bepaalde kant
zwelling, hematomen: blauwe plekken
steps: verschil als je botcontour volg
mobiliteit
beperkte mondopening: door verplaatsing kaakkopjes
malocclusie: door verkeerde beet (tanden kunnen niet meer goed op elkaar)
tandletsel: ook een reden voor verkeerde beet
sensibiliteitsverlies (letsel n. alveolaris inferior of n. mentalis)
bloeding externe gehoorgang: kaakkopjes zitten net voor het oor, als die breekt, kan er een breuk in je
externe gehoorgang komen
dento-alveolair chirurgie
chirurgie in de mond o.a. verstandskiezen, fibroom (= wildvlees) verwijderen
Wat denk je aan als hematomen in combinatie met trauma ziet?
een mandibulla fractuur
malocclusie
Als je de tanden niet goed meer op elkaar kan zetten, en dus niet goed aansluite
Malocclusie mandibula
rechteronderkaak staat veel hoger, op die plek zit
waarschijnlijk ook de breuk
daar zit een hoek (angulus en de zenuw → zwakkere plek
van de kaak waar vaker breuken voorkomen
kliniek: cave luchtweg!
kaakbot dusdanig gebroken en spieren van tongbeen geven spanning op
onderkaak waardoor luchtweg kan worden dichtgedrukt
rode pijl in schematische weergave: daar is de kracht op gekomen
beide kaakkopjes breken: dunne structuur
Mandibula fracturen - dislocatie
aanhechting en uitgeoefende kracht musculatuur
mondbodemspieren aan de voorkant (spieren
van tongbeen) kunnen luchtweg dichttrekken
spieren die aanhechten aan kaakkop zorgen voor
verplaatsing
bij de kaakhoek (angulus) zie je waar de
masseter (een van de grote kauwspieren)
aanhecht; kan ervoor zorgen dat de breuk verder
verplaatst
verloop van de fractuur
afhankelijk van hoe de breuk loopt, kan het door
deze masseter juist ook in de goede stand
worden getrokken (B)
hecht onderin aan het angulus mandibulae aan,
bovenaan aan het jukbeen: hier is het dus
voordelig
breukdeel wordt in de goede richting
gebroken (B)
bij (A) krijg je juist verplaatsing van het breukdee
Welke beeldvorming kan worden gebruikt voor mandibula fracturen
- X-OPT: breuk van onderkaak op 4 plekken zichtbaar (slagschaduw)
- OPT (orthopantomogram) = röntgenfoto van gehele kaak
- X-Towne (schedelopname): breuken door midden van de onderkaak
bijna nooit meer gedaan - opbeetfoto: ook amper nog gedaan, obsoleet omdat we nu betere technieken
hebben
Behandeling kaakfracturen
- expectatief: zacht dieet (niet kauwen, vloeibaar voedsel)
bij breuk die niet verplaatst is, kijken of het zo vastgroeit - intermaxillaire fixatie (IMF): beide kaken op elkaar gefixeerd (boven- en onderkaak) met elastieken
(vroeger met ijzerdraden) - open reductie en interne fixatie (ORIF): bij forse verplaatsing breuk, als IMF onvoldoende is
- combinatie IMF en ORIF
spalken (vorm van IMF)
- ijzeren draadjes worden ingebonden, en ijzeren draadjes
tussen haakjes
tegenwoordig doen we dat niet meer met ijzerdraad (gevaarlijk: stikken, andere problemen), maar met elastieken - nu wel nog met ijzerdraden tijdens operatie zelf
- met elastieken kun je wel nog je kaak bewegen, maar geeft biofeedback dat het niet aangenaam is (spanning) – elastiek zorgen wel voor rust
osteosynthese materiaal (OSM) (vorm van ORIF)
- titanium mini-platen en -schroeven
dikte (diameter) van 1-2 mm
mono-corticaal of bi-corticaal gebruiken, afhankelijk van breuk
mono-corticaal, no length measurement
plaatsing plaatjes bij uitgebreide breuk (= communitieve fractuur): meerdere platen nodig voor stabiliteit
Maxilla fracturen
intra-/extra-orale laceraties (losse tanden, snedes)
zwelling, hematomen (afbeelding), bloedneus
subconjunctivale ecchomyose: oogwit wordt blauw of rood
steps: als je het bot palpeert voel je
stepjes (verschil in botcontouren)
asymmetrie: afvlakking wangkoon bij typische
zygomafractuur (bot lateraal van oogkas), maar ook
bij maxillafractuur
diplopie (dubbelzien, problemen met zicht)
gestoorde pupilreactie: oogzenuwen geraakt door
breuk
gevoelsstoornissen: sensibiliteitsverlies (n.
infraorbitalis: wangzenuw)
malocclusie (afbeelding), tandletsel
op moment dat de bovenkaak naar achter (retrodislacement) wordt getikt, kan de luchtweg
aan de bovenkant worden dichtgedrukt!
Maxilla beeldvorming
- X-Waterstone: niet meer gedaan, kleine
fracturen zichtbaar - CT-scan met 3D-reconstructie
één fase procedure
implantaat plaatsen en meteen implantaat ook door het tandvlees heen laten steken
indicatie: goede situatie bot, stevig, genoeg houvast voor implantaat bij het erin draaien
meteen blootgesteld aan bacteriën aan de mond
twee fase procedure
implantaten plaats je, begraaf je onder het tandvlees
later pas vrij leggen en er een dopje (cover screw) op plaatsen
indicatie: twijfel aan bothoeveelheid, slechte
osseo-integratie mogelijk
iemand die bestraald is in HH-gebied
iemand die bij het indraaien zacht bot
blijkt te hebben
Wat is de verklaring succes implantologie afgelopen jaren
verruwen van de oppervlakstructuur
vergroten oppervlak
bevordering BIC (bone to implant contact)
meer retentie, meer stabiliteit
gebruik coatings – zo veel mogelijk houvast in bot verkregen
kortere implantaten
Implantaat maken manieren
boormal voor juiste positie implantaat
geen duidelijke digitale pre-op
vroeger met afdrukken: uitgegoten in gips
diagnostische wax-up: in lab worden er tanden opgemaakt als er tanden
missen) → resultaat is waarmee we in praktijk mee willen werken
planning op gips: waar willen we implantaat
hebben? en dan boormal toevoegen
boormal leidt ons in de juiste positie
resultaat: kauwvermogen weer terug!
tegenwoordig: digitaal afdrukken
digitale scan, digitale wax-up ingeladen in computer
ontwerpen van kronen met goede occlusie (beet) daar al op gemaakt
vooraf implantaten goed in kaken zetten en of dat mogelijk is, of dat
extra bot nodig is middels botopbouw
implantaat op de mm nauwkeurig planne
weinig bot, kort implantaat: waar kunnen we dat implantaat kwijt?
structuren als zenuwen meenemen in planning: minder complicaties later
uiteindelijke boormal: afbeelding rechts
Orthognatische chirurgie
dentofaciale afwijkingen corrigeren:
- groeidefecten
- asymmetrie
- deformaties
Klachten van dentofaciale afwijkingen
- pijnklachten tijdens het eten
- kaakgewrichtsproblemen
- abnormale slijtage van tandweefsel
- beperkte mondopening
- ademhalingsproblemen
- esthetische- en psychologische problemen
Mandibula retrognatie/diepte beet
Bovenkaak is normaal, maar diepe beet (ondertanden helemaal in gehemelte), onderkaak ernstig verkort
- bijna geen ondertanden zichtbaar op moment van dichtbijten
- overbeet zichtbaar door terug liggende kin
- afwijkende kaak- en tandstand, tanden staan naar binnen, ook diepe beet (bijna geen ondertanden zichtbaar)
mandibulaire prognatie
onderkaak lijkt fors te zijn, bovenkaak wat kort
opvallend: enorme kin
of bovenkaak juist verder terug gelegen
Wat is maxillaire hypoplasie en hyperplasie
hypoplasie: onderontwikkeling van de maxillia
hyperplasie: overmatige groei van de maxillia
Cefalometrische analyse
relatie tussen de botten van het gezicht en de tanden te evaluere