Belly Flashcards
Kanał pachwinowy
Pierścień pachwinowy głęboki jest utworzony przez rozcięgno m. poprzecznego brzucha. Wzmocniony przez sierp pachwinowy i więzadło międzydołkowe.
Ściany:
-górna - m. skośny wew. i poprzeczny brzucha
-przednia - rozcięgno m. skośnego zew.
-dolna - więz. pachwinowe
-tylna - powięź poprzeczna wzmocniona przez więzadło międzydołkowe i sierp pachwinowy
Powrózek nasienny
Skład, u mężczyzn: -nasieniowód -t. i ż. nasieniowodu -t. jądrowa -splot ż. wiciowaty -naczynia chłonne -gałąź płciowa n. płciowo-udowego -t. i ż. m. dźwigacza jądra od t. nabrzusznej dolnej -splot nasieniowodowy, jądrowy -więzadło pochwowe (szczątek wyrostka pochwowego -przyjądrze (pozostałość po przewodzie Wolfa) Skład u kobiet: -więzadło obłe macicy -naczynia chłonne biegnące od rogu macicy do w. ch. pachwinowych pow. -n. biodrowo-pachwinowy -gałąź płciowa n. płciowo-udowego
Więzadło pachwinowe
Razem z więzadłem biodrowo-grzebieniowym odgranicza rozstępy: mięśniowy -m. biodrowo-lędźwiowy -n. udowy -n. skórny boczny uda naczyń -t. udowa -ż. udowa -naczynia chłonne uda głębokie -w. ch. rozstępowy przyśrodkowy -gałąź udowa n. płciowo-udowego
Odpływ chłonki ze ścian brzucha
- w. ch. pachowe piersiowe (powyżej pępka)
- w. ch. pachwinowe głębokie
- w. ch. biodrowe zew.
- w. ch. biodrowe wspólne
- w. ch. lędźwiowe
Przepuklina
Elementy: -wrota -worek przepuklinowy -zaw. worka przepuklinowego -kanał przepuklinowy Podział: -wrodzone -nabyte -pourazowe
Pierścień udowy głęboki
Ograniczenia:
- od strony górno-przedniej - więzadło pachwinowe
- przyśrodkowo - więzadło rozstępowe
- od strony dollno-tylnej - gałąź górna kości łonowej
- bocznie - żyła udowa
- brzusznie - przegroda udowa (powięź poprzeczna, otrzewna ścienna)
Trójkąt Grynfeldta-Lesshafta
Ograniczenia:
- od góry - XII żebro
- przyśrodkowo - m. prostownik grzbietu
- bocznie - m. skośny brzucha zew. i wew.
- dno - rozcięgno m. poprzecznego brzucha
Trójkąt Petita
Ograniczenia:
- bocznie - tylny brzeg m. skośnego zew. brzucha
- przyśrodkowo - brzeg m. najszerszego grzbietu
- od dołu - grzzebień biodrowy
- dno - m. skośny brzucha wew.
Zawartość przestrzeni przedotrzewnowej
-więzadło pępkowe pośrodkowe (pozostałość po moczowniku)
-więzadła pępkowe boczne (pozostałości po t. pępkowych)
-naczynia nabrzuszne dolne
Doły:
-nadpęchrzowe
-pachwinowe przyśrodkowe
-pachwinowe boczne
Narządy jamy brzusznej widoczne po otwarciu
-płat lewy i prawy wątroby
-dno pęcherzyka żółciowego (rzutowanie - połączenie chrząstek VIII i IX żebra)
-cz. ściany przedniej żołądka tzw. trójkąt Labbego (ograniczenia: brzeg dolny wątroby, krzywizna większa żołądka, łuk żebrowy lewy)
-sieć większa, prześwitująca okrężnica poprzeczna i pętle jelita cienkiego
-wypełniony pęcherz moczowy
-ciężarna macica
-
Zachyłki jamy otrzewnowej
W okolicy dwunastnicy wstępującej i zgięcia dwunastniczo-czczego:
-dwunastniczy górny (pod zgięciem u góry)
-dwunastniczy dolny (pod zgięciem u dołu)
-przydwunastniczy (między dwoma poprzednimi)
-naddwunastniczy (nad zgięciem)
-zadwunastniczy (do tyłu od cz. poziomej i wstępującej, do przodu od aorty)
W okolicy kątnicy:
-krętniczo-kątniczy górny (powyżej połaczenia jelit)
-krętniczo-kątniczy dolny (poniżej połączenia jelit)
-dół zakątniczy (do tyłu od kątnicy)
-zakątnicze
W okolicy okrężnicy wstępującej i zstępujące:
-przyokrężnicze
W okolicy okrężnicy esowatej:
-międzyesiczy (w miejscu gdzie nasada krezki esiczej krzyżuje lewy moczowód)
-biodrowo-podpowięziowy (między powięzią biodrową, a mięśniem lędźwiowym większym)
W górnej cz. jamy otrzewnej:
-podprzeponowy (między przeponą, a wątrobą, tam gdzie lewe więzadło trójkątne zrasta się z otrzewną pokrywającą lewy płat wątroby)
Sieć mniejsza
Więzadła (otrzewnowe):
- wątrobowo-przełykowe (gałęzie przełykowe naczyń żołądkowych lewych, naczynia limfatyczne, włókna splotów autonomicznych)
- wątrobowo-żołądkowe (t. żołądkowa lewa i prawa, w. ch. żołądkowe górne, gałęzie wątrobowe splotu żołądkowego przedniego)
- wątrobowo-dwunastnicze (t. wątrobową właściwą (po lewej), przewód żółciowy wspólny (po prawej), żyła wrotna (z tyłu), naczynia chłonne, włókna autonomiczne splotu wątrobowego od splotu trzewnego)
- wątrobowe-okrężnicze
- dwunastniczo-nerkowe
Sieć większa
Więzadła (otrzewnowe):
- żołądkowo-okrężnicze (t. żołądkowo-sieciowe, ż. żołądkowo-sieciowe, węzły chłonne żołądkowe dolne, sploty autonomiczne oplatające tęnice)
- fartuszek (gałęzie i dopływy naczyń żołądkowo-sieciowych, plamki mleczne (ogniska namnażania limfocytów), sploty autonomiczne oplatające t.)
Torba sieciowa
Ograniczenia otworu sieciowego:
-od przodu -wolny brzeg więzadła wątrobowo-dwunastniczego
-od tyłu - więzadło wątrobowo-nerkowe
-od dołu - więzadło dwunastniczo-nerkowe
-od góry - płat ogoniasty wątroby
Ograniczenia przedsionka torby sieciowej:
-od przodu - więzadło wątrobowo-dwunastnicze i czesciowo wątrobowo-żołądkowe
-od tyłu - otrzewna pokrywająca głowę trzustki
-od góry - płat ogoniasty wątroby
-od dołu - opuszka dwunastnicy
Cieśń jest wywołana fałdem żołądkowo-trzustkowym (naczynia żołądkowe lewe)
Ograniczenia jamy właściwej:
-od przodu - otrzewna pokrywająca tylną ścianę żołądka i więzadło żołądkowo-okrężnicze
-od dołu - krezka okrężnicy poprzecznej i jej otrzewną
-od tyłu - otrzewna pokrywająca trzon i ogon trzustki, częściowo lewa nerka i lewe nadnercze
-przechodzi w zachyłek górny, śledzionowy i czasami zachyłek dolny
Ograniczenia zachyłka górnego:
-od tyłu i z prawej - otrzewna pokrywająca żyłę główną dolną
-od tyłu i z lewej - brzuszny odcinek przełyku i wpust żołądka
-od przodu - płat ogoniasty wątroby i więzadło wątrobowo-żołądkowe
Ograniczenia zachyłka śledzionowego:
-od przodu - więzadło żołądkowo-śledzionowe
-od tyłu - więzadło przeponowo-śledzionowe
-z lewej strony i od góry - wnęka śledziony
Rozwój cewy pokarmowej
(3 tydz.) komórki dachu pęcherzyka żółtkowego → rynienka pokarmowa → cewa, utrata połączenia z pęcherzykiem → zatoki ustna i odbytowa, błony policzkowo-ustna (ulega przerwaniu pod koniec 3 tyg.) i stekowa (ulega przerwaniu między 2, a 3 mies.)
Przewód żółtkowo-jelitowy - miejsce wnikania komórek
Unaczynienie brzusznego odcinka cewy:
- pień trzewny
- t. krezkowa górna i dolna
(4 tydz.) zawiązek żołądka → zwroty 3x → zawiązek torby sieciowej, fałd otrzewnej (zawiązek sieci większej) → zrost sieci większej z krezką okrężnicy poprzecznej → dno torby sieciowej zbudowane z poprzecznicy i jej krezki
(5 tydz.) jelito środkowe → pętla → uwypuklenie na dolnym ramieniu (zawiązek kątnicy) → wzrost jelita → przepuklina pępkowa → (8 tydz.) zwrot o kąt prosty, kątnica po lewej stronie → (10 tydz.) odprowadzenie przepukliny → zwrot o pełny kąt, kątnica po lewej stronie
Rozwój krezek
Krezka grzbietowa wspólna: -krezka grzbietowa żołądka a)sieć większa b)więzadło żołądkowo-śledzionowe c)otrzewna pokrywająca śledzionę d)więzadło przeponowo-śledzionowe e)więzadło żołądkowo-przeponowe -krezka dwunastnicy - zanika -krezka jelita cienkiego - zostaje -krezka okrężnicy - zostaje na poprzecznej i esowatej Krezka brzuszna: -sieć mniejsza -otrzewna pokrywająca wątrobę i więzadło wieńcowe wątroby -więzadło sierpowate wątroby
Rozwój steku
(koniec 1 mies) Do steku uchodzą:
- końcowy odcinek jelita pierwotnego
- jelito ogonowe (szybko zanika)
- przewód omoczni (moczownik)
- przewody pranerczowe
(koniec 1 mies) mezenchyma → przegroda moczowo-odbytnicza → zatoka moczowo-płciowa, kanał odbytowo-odbytniczy → (7 tydz.) błona moczowo-płciowa, błona odbytowa → (koniec 9 tyg.) błona odbytowa pęka
przewody śródnercza → moczowody, 12 kielichów nerkowych, trójkąt pęcherza
Rozwój wątroby
Dwa zawiązki:
- uchyłek wątrobowy (uwypuklenie dwunastnicy) (4 tydz.)
- mezoderma przegrody poprzecznej
zawiązek przewodu żółciowego → zawiązek pęcherzyka żółciowego, zawiązek wątroby → dwie gałęzie → unaczynienie z przegrody poprzecznej, żyły żółtkowo-jelitowe → połączona jest z sieciami żylnymi przewodu pokarmowego → żyła wrotna i łożysko żyły wrotnej
Rozwijająca się wątroba dzieli krezkę brzuszną żołądka na:
- sieć mniejszą
- otrzewną wątroby
- więzadło sierpowate wątroby
Rozwój trzustki
Trzy zawiązki:
- grzbietowy (wchodzi w krezkę dwunastnicy)
- dwa brzuszne (lewy szybko zanika)
Po zwrotach zawiązki rozwijają się razem.
brzuszny → dolna cz. głowy, wyrostek haczykowaty
grzbietowy → górna cz. głowy, trzon, ogon
Przewód powstaje w odpowiednich cz. z odpowiednich zawiązków.
Rozwój śledziony
(koniec 1 mies) mezenchyma krezki grzbietowej żołądka → uwypuklenie → tworzą się wręby (przez nierownowmierny rozrost) → wnikają naczynia do wnęki → tkanka łączna naczyń tworzy beleczki
Śledziona dzieli krezkę grzbietową żołądka na:
- więzadło żołądkowo-śledzionowe
- otrzewną pokrywającą śledzionę
- więzadło przeponowo-śledzionowe
Rzutowanie żołądka
- wpust (Th11, nasada wyrostka mieczykowatego na lewo)
- odźwiernik (L1, VII przestrzeń międzyżebrowa na prawo)
- dno (V lewa przestrzeń międzyżebrowa)
Sąsiedztwo żołądka
Przednia ściana: -przepona -lewy płat wątroby -przednia ściana brzucha w trójkącie Labbego Tylna ściana: -trzon i ogon trzustki, lewa nerka i lewe nadnercze przez torbę sieciową -śledziona -przepona -okrężnica poprzeczna Wzdłuż krzywizny większej: -okrężnica poprzeczna i jej krezka -śledziona
Umocowanie żołądka
- więzadło żołądkowo-okrężnicze (cz. sieci większej)
- żołądkowo-śledzionowe
- wątrobowo-żołądkowe
- żołądkowo-przeponowe
Unaczynienie żołądka
- t. żołądkowa lewa od pnia trzewnego
- t. żołądkowa prawa od t. wątrobowej właściwej
- t. żołądkowo-sieciowa lewa od t. śledzionowej
- t. żołądkowo-sieciowa prawa od t. żołądkowo-dwunastniczej
- t. żołądkowe krótkie od t. śledzionowej ( w więzadle żołądkowo-dwunastniczym)
Odpływ krwi żylnej z żołądka
- ż. żołądkowo-sieciowa lewa do ż. śledzionowej
- ż. żołądkowo-sieciowa prawa do ż. krezkowej górnej
- ż. żołądkowa lewa i prawa do ż. wrotnej
- ż. żołądkowe krótkie do ż. śledzionowej
- ż. przedodźwiernikową do ż. wrotnej
Odpływ chłonki z żołądka
-w. ch. żołądkowe górne
-w. ch. żołądkowe dolne
-w. ch. trzustkowo-śledzionowe
-w. ch. odźwiernikowe
| |
\/
-w. ch. trzewne
Unerwienie żołądka
- pnie błędne (parasympatycznie) (j. grzbietowe n. błędnych) → sploty żołądkowe przedni i tylny
- włókna sympatyczne ze zwojów trzewnych splotu trzewnego
- sploty śródścienne (zwoje parasympatyczne)
Umocowanie zgięcia dwunastniczo-czczego
-fałd otrzewnej tzw. więzadło lub m wieszadłowy (zaczyna sie na lewej cz. lędźwiowej przepony i w otoczeniu pnia trzewnego
Sąsiedztwo
-wszystkie cz. z głową trzustki Opuszka od przodu: -płat prawy i czworoboczny wątroby -szyjka pęcherzyka żółciowego Opuszka od tyłu: -żyła wrotna -przewód żółciowy wspólny -t. wątrobowa właściwa -t. żołądkowo-dwunastnicza Cz. zstępująca od przodu: -płat prawy wątroby -trzon i szyjka pęcherzyka żółciowego -krezka okrężnicy poprzecznej -pętle jelita Cz. zstępująca od tyłu: -moczowód prawy -nadnercze prawe -nerka prawa -naczynia nerkowe prawe -ż. główna dolna -przewód żółciowy wspólny Cz. pozioma od przodu: -krezka jelita cienkiego -naczynia krezkowe górne Cz. pozioma od tyłu: -aorta brzuszna -ż. główna dolna -lewy m. lędźwiowy większy -naczynia nerkowe lewe
Sąsiedztwo wątroby
Płat lewy: -żołądek -brzuszny odcinek przełyku Płat czworoboczny: -odźwiernik -opuszka dwunastnicy Prawy płat: -cz. zstępująca dwunastnicy -zgięcie wątrobowe okrężnicy -prawa nerka -prawe nadnercze -pęcherzyk żółciowy -ż. główna dolna
Wrota wątroby
- po prawej - powstaje przewód wątrobowy wspólny
- na lewo od przewodu - t. wątrobowa właściwa
- oprócz tego wchodzą włókna nerwowe splotu wątroby
Umocowanie wątroby
- ciśnienie wewnątrzbrzuszne
- zrost pola nagiego z przeponą
- więzadło wieńcowe i więzadło sierpowate wątroby
- umocowanie ż. głównej dolnej w swoim rowku
- więzadła otrzewnowe prawe i lewe
Unaczynienie wątroby
-t. wątrobowa właściwa (biegnie w więzadle wątrobowo-dwunastniczym, po lewej stronie od przewodu żółciowego wspólnego i do przodu od ż. wrotnej)
od gałęzi prawej odchodzi t. pęcherzyka żółciowego
Odpływ chłonki z wątroby
Naczynia chłonne głębokie:
-biegną z rozgałęzieniami ż. wrotnej → w. ch. wątrobowych → w. ch. trzewnych
-biegną z ż. wątrobowymi → wzdłuż ż głównej dolnej → w. ch. śródpiersiowe
Naczynia chłonne powierzchowne:
-z powierzchni trzewnej → w. ch. wątrobowe → w. ch. trzewne
-z cz. środkowej pow. przeponowej → przez więzadło sierpowate wątroby → przez trójkąt mostkowo żebrowy w przeponie → w. ch. zamostkowe
-z bocznych cz. pow. przeponowej → w. ch. lędźwiowe/przez przeponę do w. ch. śródpiersiowych
Unerwienie wątroby
- splot wątrobowy autonomiczny od splotu trzewnego
- włókna parasympatyczne od pni błędnych i sympatyczne ze splotu trzewnego
- splot ten biegnie razem z t. wątrobową właściwą i jest uzwojony
Krążenie wrotne
żyła krezkowa dolna → ż. śledzionowej ż. śledzionowa, ż. krezkowa górna → ż. wrotna Odcinki ż. wrotnej: -zatrzustkowy -zadwunastniczy -sieciowy (w więzadle wątrobowo-dwunastniczym do tyłu od reszt tworów) Dopływy ż. wrotnej: -ż. żołądkowe prawa i lewa -ż. przedodźwiernikowa -ż. pęcherzykowa -ż. trzustkowo-dwunastnicza górna tylna (czasem) -ż. przypępkowe (połączenia) Zbiera krew z: -śledziony -trzustki -pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych -cewy pokarmowej od brzusznego odcinka przełyku do górnej cz. odbytnicy -sieci większej i mniejszej
Krążenie oboczne
W wyniku niedrożności żyły wrotnej lub n. marskości wątroby krew zawraca do:
-przełyku (ż. żołądkowa lewa → ż. przełykowe dolne)
-odbytnicy (ż. śledzionowa → ż. krezkowa dolna → ż. odbytnicze górne)
-pępka (udrożnienie ż. przypępkowych)
A z tych splotów żylnych do:
-ż. głównej górnej (ż. przełykowe górne)
-ż. biodrowych wew (ż. odbytnicze dolne i środkowe (done przez ż. sromowe wew.))
-ż. ramienno-głowowych, ż. pachowych, ż. biodrowych zew. lub ż. odpiszczelowych (przez ż. nabrzuszne górne, nabrzuszne dolne, nabrzuszne powierzchowne, piersiowo-nabrzuszne do ż. piersiowych bocznych)
Sąsiedztwo pęcherzyka żółciowego
- dno z przednią ścianą brzucha
- trzon od tyłu z okrężnicą poprzeczną
- szyjka z opuszką dwunastnicy
- powierzchnia górna z płatem czworobocznym i prawym wątroby
Odpływ chłonki z pęcherzyka żółciowego
-w. ch. pęcherzykowy → w. ch. trzewne
Odcinki przewodu żółciowego wspólnego
- naddwunastniczy
- zadwunastniczy
- trzustkowy
- śródścienny
Sąsiedztwo trzustki
Głowa: -wszystkie częśi dwunastnicy -naczynia krezkowe górne -przewód żółciowy wspólny -naczynia nerkowe prawe Trzon: -z przodu z tylną ścianą żołądka z tyłu z: -aortą brzuszną -t. nerkowymi -ż. nerkową prawą -lewą nerką -lewym nadnerczem Ogon: -biegnie w więzadle przeponowo-śledzionowym -z wnęką śledziony Górny brzeg: -naczynia śledzionowe Wcięcie trzustki: -naczynia krezkowe górne Powyżej górnego brzegu: -podział pnia trzewnego
Umocowanie trzustki
- do tylnej ściany brzucha warstwą tkanki łacznej
- przewody dwunastnicze z cz. zstępującą dwunastnicy
- otrzewna ścienna od przodu
- więzadło przeponowo-śledzionowe, w którym znajduje się ogon trzustki
Unaczynienie trzustki
- t. trzustkowo-dwunastnicza górna od t. żołądkowo-dwunastniczej
- gałęzie trzustkowe t. wątrobowej wspólnej
- t. trzustkowo-dwunastnicza dolna od t. krezkowej górnej
(t. trzustkowo-dwunastnicze tworzą łuki: przedni i tylny) - gałęzie trzustkowe od t. śledzionowej
Odpływ krwi żylnej
ż. towarzyszące tętnicom → ż. krezkowa górna
drobne żyłki → ż. śledzionowej
Odpływ chłonki z trzustki
- w. ch. trzustkowo-śledzionowe → naczynia chłonne wzdłuż t. śledzionowej → w. ch. trzewne
- w. ch. trzustkowe górne i dolne → w. ch. trzewne
Unerwienie trzustki
- włókna otaczające tętnice ze splotu trzewnego i pni błędnych
- sploty te są uzwojone
Sąsiedztwo śledziony
- żołądek
- przepona
- lewa nerka
- zgięcie śledzionowe okrężnicy
- ogon trzustki
- niestale z lewym nadnerczem
Umocowanie śledziony
- korzeń śledziony
- więzadło przeponowo-śledzionowe
- więzadło żołądkowo-śledzionowe
- więzadło przeponowo-okrężnicze
Pień trzewny, gałęzie
- żołądkowa lewa
- wątrobowa wspólna
- śledzionowa
T. żołądkowa lewa
Gałęzie:
- przełykowe
- wpustowe
- żołądkowe
T. wątrobowa właściwa
Gałęzie:
- t. żołądkowa prawa
- prawa i lewa
T. śledzionowa
Gałęzie:
- trzustkowe
- t. żołądkowe krótkie (więzadło żołądkowo-przeponowe)
- t. żołądkowo-sieciowa lewa (więzadło żołądkowo-śledzionowe → więzadło żołądkowo-okrężnicze)
- 5-8 śledzionowych
- t. żołądkowa tylna
- t. biegunowa górna
Umocowanie jelita
- krezka jelita cienkiego (t. krezkowa górna: t. jelita czczego i krętego, końcowy odcinek t. krętniczo-okrężniczej)
- ż. krezkowa górna
- naczynia chłonne
- splot autonomiczny krezkowy górny od splotu trzewnego
Korzeń krezki jelita cienkiego krzyżuje
- cz. wstępującą dwunastnicy
- aortę brzuszną
- kręgosłup
- ż. główną dolną
- pień współczulny prawy
- m. lędźwiowy większy prawy
- moczowód prawy
- naczynia jądrowe/jajnikowe prawe
- n. płciowo-udowy prawy
- naczynia biodrowe wspólne prawe
Odpływ chłonki z jelita
naczynia mleczonośne w kosmkach jelita → sieć naczyń chłonnych w błonie śluzowej → sieć naczyń chłonnych w błonie podśluzowej → sieć naczyń chłonnych lężąca pod błoną surowiczą → węzły chłonne przyjelitowe → w. ch. pośrednie → w. ch. główne → pień lub pnie jelitowe → zbiornik mleczu (początkowy odcinek przewodu piersiowego)
Unerwienie jelita cienkiego
- zwój krezkowy górny (sympatyczny)
- splot krezkowy górny od splotu trzewnego
- włókna przedzwojowe z pni błędnych (jądro grzbietowe)
- włókna wiscerosensoryczne ze zwojów międzykręgowych i zwojów szyjnego i węzłowego pni błędnych
Uchyłek Meckela
- pozostałość po przewodzie żółtkowo-jelitowym
- odchodzi od jelita krętego
Zatawka krętniczo-kątnicza
Budowa:
- warga górna
- warga dolna
- węzidełka przednie i tylne
Sąsiedztwo wyrostka robaczkowego
- m. lędźwiowy większy prawy
- krzyżuje prawy moczowód, prawe naczynia biodrowe wspólne
- więzadło szerokie macicy
- pęcherz moczowy
- prawe przydatki
Sąsiedztwo okrężnicy wstępującej
- mięsień lędźwiowy większy
- mięsień czworoboczny lędźwi
- dolny biegun prawej nerki
- pętle jelita cienkiego
Unaczynienie okręznicy wstępującej
-t. okrężnicza prawa (od t. krezkowej górnej) → gałąź wstępująca i zstępujaca
Sąsiedztwo okrężnicy poprzecznej
- prawy płat wątroby
- pęcherzyk żółciowy
- krzywizna większa żołądka
Unaczynienie okrężnicy poprzecznej
-t. okrężnicza środkowa (od t. krezkowej górnej) → gałęzie lewa i prawa → zespalają się z gałęziami wstępującymi odpowiednich t. okrężniczych
Zgięcie śledzionowe okrężnicy
Umocowanie:
-więzadło przeponowo-okrężnicze
Leży wyżej i bardziej ku tyłowi niż zgięcie wątrobowe
Sąsiedztwo okrężnicy esowatej
- pętle jelita cienkiego
- odbytnica
- u kobiet, macica
- u mężczyzn, pęcherz moczowy
Umocowanie esicy
Przyczep krezki zaczyna się od lewego kolca biodrowego przedniego górnego → wzdłuż t. biodrowej wspólnej lewej → krzyżuje n. skórny boczny uda → skręca i biegnie ku górze → krzyżuje naczynie jądrowe/jajnikowe lewe, lewy moczowód, n. płciowo-udowy lewy → zawraca ku dołowi → krzyżuje naczynia biodrowe wspólne lewe → schodzi do miednicy mniejszej i kończy się na pow. miednicznej kości krzyżowej między S2 i S3.
Unaczynienie esicy
-t. okrężnicy esowatej od t. krezkowej dolnej → gałązki zespalające się z: gałęzią zstępującą t. okrężniczej lewej, gałązkami od t. odbytniczej górnej oraz między sobą
Odbytnica, bodowa
Przepona miednicy dzieli ją na dwie części: -bańka odbytnicy -kanał odbytnicy Leży podotrzewnowo. Dwie krzywizny: -krzyżowa -kroczowa Przestrzeń zaodbytnicza zawiera: -naczynia krzyżowe boczne -naczynia krzyżowe środkowe -miedniczne odcinki pni sympatycznych -gałęzie splotów krzyżowych Przestrzenie przyodbytnicze zawierają: -gałęzie ze splotów krzyżowych Trójkąt odbytniczo-pęcherzowy u mężczyzny - odbytnica sąsiaduje w nim z pęcherzem moczowym, pęcherzykami nasiennymi oraz nasieniowodami.
Unaczynienie odbytnicy
- t. odbytnicza górna (od t. krezkowej górnej)
- t. odbytnicze środkowe (od t. biodrowych wew.)
- t. odbytnicze dolne (od t. sromowych wew.)
- t. krzyżowa pośrodkowa (od aorty)
Odpływ krwi żylnej z odbytnicy
Splot żylny odbytniczy wew i zew → analogicznie do tętnic.
-ż. krzyżowa pośrodkowa → zwykle do ż. biodrowej wspólnej lewej
Odpływ chłonki z odbytnicy
z bańki → w. ch. odbytowo-odbytnicze → w. ch. krzyżowe
z kanału → w. ch. przyodbytnicze → w. ch biodrowe wew.
ze strefy skórnej → w. ch. pachwinowe powierzchowne
Unerwienie odbytnicy
Sploty odbytnicze:
- górny (od splotu krezkowego dolnego)
- dwa dolne (od splotów miednicznych, tzw. podbrzusznych dolnych)
- dwa środkowe (od splotów miednicznych)
Badanie przez odbytnicę
-przestrzeń zaodbytnicza
-doły kulszowo-odbytnicze
-kość krzyżowa
-kość guziczna
-esica po lewej stronie
-kątnica i wyrostek robaczkowy po prawej
U kobiet:
-zagłębienie odbytniczo-maciczne
-tylne sklepienie pochwy
-cz. pochwowa szyjki macicy
-przydatki
U mężczyzn:
-stercz
-pęcherzyki nasienne
-bańki nasieniowodów
-dno pęcherza moczowego
-opuszka prącia
Unerwienie jelita grubego
Struktury unaczynione przez t. krezkową górną - splot krezkowy górny
Struktury unaczynione przez t. krezkową dolną - splot krezkowy dolny
Splot dolny zawiera włókna wiscerosensoryczne ze zwojów międzykręgowych, a górny ze zwojów n. błędnych. Włókna parasympatyczne w górnym także z n. błędnych, a w dolnym z jądra pośrednio-przyśrodkowego.
Odpływ chłonki z jelita grubego
- w. ch. krętniczo-okrężnicze → w. ch. trzewne
- w. ch. okrężnicze prawe i środkowe → w. ch. trzewne
Tętnica krezkowa górna
Gałęzie: -t. jelita czczego -t. jelita krętego -t. trzustkowo-dwunastnicza dolna -t. okrężnica prawa -t. okrężnica środkowa Gałęzie końcowe: -t. krętniczo-okrężnicza (zespala się z pniem t. krezkowej górnej) a)gałąź okrężnicza b)gałąź jelita krętego c)gałąź przednia jelita ślepego d)gałąź tylna jelita ślepego e)t. wyrostka robaczkowego
Tętnica krezkowa lewa
Gałęzie:
- t. okrężnicza lewa
- t. esicze
- t. odbytnicza górna
Przestrzeń zaotrzewnowa - zawartość
Narządy pierwotnie zaotrzewnowe: -nerki -nadnercza -brzuszne odc. moczowodów Narządy wtórnie zaotrzewnowe: -dwunastnica oprócz opuszki -trzustka -okrężnica wstępująca i zstępująca -kątnica przytwierdzona -odcinek trzustkowy przewodu żółciowego wspólnego Inne twory: -aorta brzuszna z rozg. -ż. główna dolna z dopływami -ż. lędźwiowe wstępujące (ich przedłużenia to ż. nieparzyste) -początkowy odc. ż. wrotnej -naczynia i w. ch. lędźwiowe -zbiornik mleczu -przewód piersiowy -pnie sympatyczne -splot trzewny i sploty wtórne -splot międzykrezkowy -splot krezkowy dolny -splot podbrzuszny górny -n. ze splotów lędźwiowych -n. podżebrowe -ciała przyzwojowe sympatogenne (gruczoł dokrewny podobny do nadnerczy, zanikają począwszy od okresu pokwitania)
Sąsiedztwo nerki
Prawa:
-pow. przednia - nadnercze prawe, prawy płat wątroby, część zstępująca dwunastnicy, zgięcie wątrobowe okrężnicy, pętle jelita cienkiego
Lewa:
-pow. przednia - nadnercze lewe, żołądek, trzon trzustki, śledziona, zgięcie śledzionowe okrężnice, pętle jelita cienkiego
Pow. tylna: naczynia podżebrowe, 1. para naczyń lędźwiowych, n. podżebrowy, n. biodrowo-podbrzuszny i biodrowo-pachwinowy
Twory we wnęce nerek
Vau od góry i przodu (ż. nerkowa, t. nerkowa, moczowód)
Umocowanie nerki
- torebka tłuszczowa
- korzeń nerki
- otrzewna pokrywająca przednią pow. nerki
- sąsiadujące narządu
- powięź nerkowa
- ciśnienie wewnątrzbrzuszne
Odpływ chłonki z nerki
w. ch. lędźwiowe → pnie ch. lędźwiowe
Moczowód
Część brzuszna i miedniczna.
Przebieg: zgięcie nerkowe moczowodu → zaotrzewnowo na m. lędźwiowym większym → zgięcie brzeżne (przekształca się w cz. miedniczną) → zgięcie miedniczne → dno pęcherza moczowego
Sąsiedztwo moczowodu
Z tyłu odc. brzusznego: -n. płciowo-udowy -naczynia biodrowe wspólne Do przodu od moczowodów: -naczynia jądrowe/jajnikowe -naczynia okrężnicze (prawe, lewe) -krezka jelita cienkiego/okrężnicy esowatej -cz. zstępująca i pozioma dwunastnicy/zgiecie dwunastniczo-czcze Z tyłu odc. miednicznego: -t. biodrowa wew. Bocznie od odc. miednicznego: -naczynia zasłonowe -n. zasłonowy Za zgięciem miednicznym od przodu: -nasieniowód/tętnica maciczna
Unaczynienie moczowodu
Gałęzie od:
- t. nerkowej
- t. jądrowej/jajnikowej
- aorty brzusznej
- t. biodrowej wspólnej
- t. odbytniczej środkowej
- t. pęcherzowej dolnej
- u kobiet też t. macicznej
Rozwój nerki
szypuły prasegmentów (pasma łączące somatopleurę i splachnopleurę) → przednercza
przewód śródnercza (Wolfa) → w dolnym odc. przewodu tkanka nerkotwórcza → rozszerzanie ślepych końców przewodów → wstępowanie kłębków naczyń włosowatych → śródnercze
tkanka nerkotwócza → uwypuklenie przewodu Wolfa → wydłużenie przewodu Wolfa → połączenie ze stekiem → nerka właściwa
Sąsiedztwo nadnercza
Lewe: -przepona -nerka lewa -żołądek -trzon trzustki -niestale śledziona Prawe: -przepona -ż. główna dolna -prawy płat wątroby -nerka prawa
Unaczynienie nadnerczy
- t. nadnerczowa górna (od t. przeponowej dolnej)
- t. nadnerczowa środkowa (od aorty brzusznej)
- t. nadnerczowa dolna (od t. nerkowej)
Odpływ krwi żylnej z nadnercza
Prawa:
-ż. nadnerczowa prawa → ż. główna dolna
Lewa:
-ż. nadnerczowa lewa → ż. nerkowa lewa
Odpływ chłonki z nadnerczy
w. ch. lędźwiowe → pnie lędźwiowe
Unerwienie nadnercza
- sploty nadnerczowe od splotu trzewnego
- oprócz włókien pozazwojowych dochodzą też włókna sympatyczne przedzwojowe z n. trzewnego większego i mniejszego
Aorta brzuszna - sąsiedztwo
Przednia pow. jest krzyżowana przez: -trzon trzustki -ż. śledzionowa -cz. dolna dwunastnicy -ż. nerkowa lewa -korzeń krezki jelita cienkiego Z tyłu: -kręgosłup lędźwiowy -ż. lędźwiowe lewe -zbiornik mleczu Po prawej stronie ż. główna dolna a po lewej lewa odnoga przepony.
Gałęzie aorty brzusznej
Ścienne: -t. przeponowe dolne (Th12) -4 pary t. lędźwiowych (L1-L4) Trzewne nieparzyste: -pień trzewny(między Th12, a L1) -t. krezkowa górna i dolna (L1 i L3) Trzewne parzyste: -t. nadnerczowe środkowe (L1) -t. nerkowe (między L1, a L2; oddają t. nadnerczowe dolne i g. moczowodowe) -t. jądrowe/jajnikowe (L2-L3, krzyżują moczowody) Końcowe: -t. krzyżowa pośrodkowa -t. biodrowe wspólne
Ż. główna dolna przebieg
Powstaje z ż. biodrowych wspólnych (między L4, a L5) → na prawo od aorty i kręgosłupa → odchyla się (L1) i przechodzi przez rowek ż. głównej → otwór ż. głównej w przeponie (Th8) → uchodzi do serca
Sąsiedztwo ż. głównej dolnej
Tętnice: -lędźwiowe prawe -nerkowa prawa -nadnerczowa środkowa prawa -przeponowa dolna prawa -aorta brzuszna Z innymi tworami: -po prawej - m. lędźwiowy większy prawy, brzeg przyśrodkowy prawej nerki, prawe nadnercze - oprócz tego z - pień współczulny prawy, w. ch. Z przodu jest krzyżowana przez: -t. biodrowa wspólna prawa -nasada krezki jelita cienkiego -prawa t. jądrowa/jajnikowa -część dolna dwunastnicy -głowa trzustki -ż. wrotna -cz. tylna pow. przeponowej wątroby
Dopływy ż. głównej dolnej
Ścienne: -ż. przeponowe dolne -ż. lędźwiowe Trzewne: -ż. nerkowe (między L1, a L2) -ż. jądrowa/jajnikowa prawa -ż. nadnerczowa prawa -dwie/trzy ż. wątrobowe
Splot trzewny
Leży na przedniej ścianie początkowego odc. aorty brzusznej, między przeponą, a t. krezkową górną.
Zwoje i włókna dochodzące splotu trzewnego
Zwoje:
-zwoje trzewne (mogą tworzyć pojedynczy zwój słoneczny)
-zwoje aortowo-nerkowe
-zwój krezkowy górny (po prawej stronie t. krezkowej gónej)
Włókna:
-sympatyczne przedzwojowe (n. trzewne)
-parasympatyczne przedzwojowe (g. trzewne od pni błędnych)
-somatosensoryczne (od n. przpeponowych)
-wiscerosensoryczne (ze zwojów międzykręgowych i nerwów błędnych)
Włókna wychodzące i sploty wtórne od splotu trzewnego
Włókna: -przedzwojowe włókna do rdzenia nadnerczy (sympatyczne) -przedzwojowe włókna parasympatyczne - pozozwojowe włókna sympatyczne Sploty parzyste: -przeponowe -nadnerczowe -nerkowe -jądrowe Sploty nieparzyste: -wątrobowy -żołądkowy górny (t. żołądkowa lewa) -żołądkowy dolny (t. żołądkowo-dwunastnicza, żołądkowo-sieciowa prawa) → splot żołądkowo-dwunastniczy -krezkowy górny -śledzionowy Zakres unerwienia pokrywa się z zakresem unaczynienia g. trzewnych aorty brzusznej (z wyj. t. krezkowej dolnej).
Splot międzykrezkowy
Leży na aorcie brzusznej między t. krezkową górną a dolną.
Sploty wtórne:
-krezkowy dolny
-odbytniczy górny
Splot krezkowy dolny
Jest uzwojony. Otrzymuje włókna:
-sympatyczne przedzwojowe (n. trzewne lędźwiowe)
-parasympatyczne przedzwojowe (od splotów miednicznych, jądra pośrednio-przyśrodkowe)
-sympatyczne pozazwojowe (zwoje brzuszne pni sympatycznych)
Zakres unerwienia pokrywa się z zakresem unaczynienia t. krezkowej dolnej.
Splot podbrzuszny górny
Poniżej splotu międzykrezkowego, poniżej wzgórka k. krzyżowej dzieli się na n. podbrzuszne, które dochodzą do splotu miednicznego.
Włókna dochodzące:
-sympatyczne (ze splotu miedzykrezkowego i dolnych n. trzewnych lędźwiowych)
-przywspółczulne (od n. trzewnych miednicznych, drogą wstępującą przez sploty podbrzuszne dolne i n. podbrzuszne)
Oddaje g. do splotów:
-moczowodowego
-jądrowego/jajnikowego
-biodrowego