osmanlı gerileme Flashcards
gerilemenin başlangıcı ve bitişi
karlofça ant ile başlar yaş ant ile biter
- yy da avr devletlerinin amaca ulaşmak için her türlü tedbire başvurması
makyavelizm
- yy da ing ve rusya ile 7 yıl savaşlarına girerek yenilen, sömürgelerini ing ye kaybeden, ihtilal yaşayan ve osm ya ait mısıra saldıran
fransa
18.yy da en çok rusyayla işbirliği yaparak balkanlarda egemen olarak ege denizine ulaşmaya çalışan
avusturya
- yy da rusya ve avusturya arasında planlanan ve osm himayesindeki eflak ve boğdanın alınarak yerine yeni bir devlet kurma projesi
dakya projesi
rus generali potemkin tarafından hazırlanan ve osm yı avrdan tamamen çıkartıp ist da yeniden bizans imp nu canlandırmayı hedefleyen proje
grek projesi
- yy da kuzeyde isveçi yenerek baltık denizine ulaşmayı, güneyde kırım ve kafkasyayı almayı, karadenizde donanma bulunudrmayı boğazlardan geçip sıcak denizlere inmeyi planlayan
çar 1. pedro
18.yy da hedeflenen
1699 karlofça ve 1700 ist antlaşmalarıyla kaybedilen yerleri geri almak varolan toprakları korumak
osm ile rusya arasında 1724 yılında imzalanarak iran topraklarının paylaşıldığı ant
1724 istanbul ant(3. ahmet)
rusya ve osm nın ilk dostluk ant
1724 istanbul ant(3. ahmet)
İran ve osma arasında istanbul ant yüzünden çıkan çıkan savaşta aldığı ağır yenilgiden dolayı tahttan indirilen padişah
- ahmet
- yy da bağdat ı geri almak için 1732 ahmet paşa ant nı bozan nadir şah yönetimindeki iran ile osm arasında yapılan savaşın sonucunda imzalanan ant
1746 kerden 2. kasrı şirin ant
osm 1711 de rusya ile yapılan hangi ant ile azak kalesini geri almıştır
prut ant
1711 de rusya üzerine sefere çıkan ve prut nehri civarında rusları mağlup ederek prut ant nı imzalayan
baltacı mehmet paşa
1711 prut savaşının nedeni
demirbaş şarl ın paltova savaşı sonrası topraklarımıza girmesi ve onu takip eden rusların da topraklarımıza girmesi
- yy da avusturyanın osm nın venedik e savaş açarak karlofça ant nı bozduğu gerekçesiyle açmış olduğu savaş
1715-18 petervaradin savaşı
osm nın avusturya ile imzaladığı ilk kez batının üstünlüğünü kabul ettiği ve batı ile barış dönemine girdiği ant
1718 pasarofça ant
osm nın pasarofça ant dan sonra 1718-1730 arası barışçıl politika izlediği dönem
lale devri
1736-1739 yılları arasında osm rusya ve avusturya arasında geçen savaşlardan sonra osm nın galip gelerek 18. yy da imzaladığı son kazançlı ant
1739 belgrad ant(belgrad tekrar osm da)
1739 belgrad ant da arabuluculuk yapan fransaya verilen kapitülasyonları sürekli hale getiren
- mahmut
- yyın ikinci yarısında rusya nerede osm donanmasını yakmıştır
1770 çeşme
1768 yılında başlayan osm rus savaşları sonucunda imzalanan ant
1774 küçük kaynarca ant
- yyda kırımın bağımsız olmasıyla hilafetin ilk kez siyasi güç olarak kullanıldığı ant
1774 küçük kaynarca ant
osm tarihinde ilk defa savaş tazminatı ödenen ülke
rusya (1774 küçük kaynarca ile)
ilk defa halkı türk ve müslüman olan bir toprak parçası olan kırımın bağımsızlığı hamgi ant ile
1774 küçük kaynarca ant
fatih döneminden beri bizde olan ortodoksların egemenliğinin kaybedilmesi
1775 te küçük kaynarcaya ortodoksların lideri rusyadır maddesinin eklenmesi
osm aynalıkavak tenkihnamesi ile hangi liderin kırım hanlığını tanımak mecburiyetinde bırakılmıştır
şahin giray
osm tarihinde rusyaya ilk ekz kapütülasyon verilmesi
1774 küçük kaynarca
- yy da rusyanın boğazlardan geçebilme karadenizde donanma bulundurma ist da daimi elçi bulundurma ve balkanlarda istediği yerde konsolosluk açabilme hakkı kazandığı ant
1774 küçük kaynarca
- yy da osm ile yatığı savaştan 1791 ziştovi ant ile aldığı yerleri geri vererek çekilen devlet
avusturya
osm hangi ant ile dağılmaya giriyor
1792 yaş ant
kırım ın rusyaya ait olduğunun kabul edildiği ant
1792 yaş ant
- selim döneminde fransanın 7 yıl savaşlarının intikamını almak ve ing nin sömürge yollarını kapatmak için işgal ettiği osm toprağı
mısır
- selim döneminde fransanın mısır ı işgal etmesiyle akka kalesinde başarılı bir savunma yaparak fransanın geri çelimesini sağlayan komutanm
cezzar ahmet
osm ing ve rusyanın desteğini alarak ilk defa denge politikasına hangi olayda baş vuruyor
fransanın mısır ı işgali
- yy da hangi antlar ile fransa mısırdan geri çekilmek zorunda kalıyor
1801 el ariş ateşkes ant
1082 paris ant
- yy ıslahatlarının genel özellikleri
batı örnek bakı ve şiddet yoluyla 17. yy a göre daha kalıcı huku hariç her alanda en çok askeri saray ulema asker karşı
- yy da hangi alanda ıslahat yok
hukuk
- yy ıslahatçıları
- ahmet
- mahmut
- mustafa
- abdülhamit
- selim
1703 edirne vakası(2. mustafanın isyancılar tarafından 3tahttan indirilmesi) ile tahta çıkan padişah
- ahmet
1718 pasarofçayla başlayıp 1730 patrona halil isyanıyla bitrn döem
lale devri
lale devri padişahı
- ahmet
lale devri sadrazamı
nevşehirli damat ibrahim
lale devri ünlü minyatürcü nakkaş musevver
levni
lale devri adını veren
yahya kemal beyatlı
lale devrinin ünlü şairi
nedim
lale devrini eser ismi olarak kullanan
ahmet refik altınay
lale devrinde hangi alanda ıslahat yok
askeri
lale devri şeyhülislamı
yenişehirli abdullah efendi
- ahmet döneminde gerçek davut ağanın katkısıyla kurulan itfaşyeci teşkilatı
tulumbacı ocağı
lale devrinde parise geçici olarak göderilen elçi
28 mehmet çelebi
28 mehmet çelebinin hazırladığı osm nın batıya açılan penceresi olarak kabul edilen eser
paris sefaretnamesi
ibrahim müteferrika ve oğlu sait efendi tarafından macaristandan matbaanın getirilmesi
lale devri
lale devrinde matbaada basılan ilk eser
van kulu lügatı
ale devrinde matbaada basılan ikinci eser
cihannuma katip çelebi(hacı kalfa)
lale devrinde dini kitapların basılmasını yasaklayan fetvayı veren
şeyhülislam abdullah efendi
lale devrinde açılan ilk kağıt imalathanesi nerede
yalova
- yy da ist a yollamış olduğu versay sarayının fotoğrafları ile sadabad sarayının yapımına model olan ve osm mimarisinin değişmesinde rol oynayan elçi
sait efendi
- yy dasergilediği davranış giydiği kıyafet götürdüğü hediyeler ile fransada turkuveri akımını başlatan
sait efendi
lale devrinde avrupada açılan geçici elçilikler
paris moskova viyana varşova
- yy da tercüme heyetleri kurularak doğu klasiklerinin çevrilmesi
lale devri
lale devri tercüme heyetlerinde çevirisi yapılan ilk doğulu eser
müneccim başı tarihi
lale devri tercüme heyetlerinde çevirisi yapılan ilk batılı eser
aristonun fizik kitabı
- yy irandan çiçek aşısının getirilmesi
lale devri
- yy versay sarayı örnek alınarak yapılan saray
sadabad sarayı
18.yy istanbulda çini imalathanelerinin açılması
lale devri
- yy kumaş fabrikalarının açılması
lale devri
- yy da abrok rokoko ve gotik tarzı eserlerin yapılması
lale devri
batı tarzında yapılan ilk mimari eser
- ahmet çeşmesi
- yy da batı tarzında yapılan ilk cami
nuruosmaniye cami(3. osman)
- yy da altı arşiv olarak kullanılan cami
nuruosmaniye cami(3. osman)
- yy da batılı tarzda yapılan ilk saray
sadabad sarayı
18 yy da devlet adamlarının portrelerinin yapılması
lale devri
devlet büyüklerinin lüks yaşamları ve iran savaşlarında alınan yenilgilerle birlikte 1730 yılında 3. ahmetin tahttan indirilmesiyle sonuçlanan isyan
patrona halil isyanı
- yy da ülke içinde kütüpjaneler açtıran ekl yazması eserleri toplatan
- mahmut
18 yy da 1. mahmutun açtırdıpı kütüphaneler
ayasofya ve aşirefendi
- yy da ilk defa avrupa tarzı askeri ıslahat yapan
- mahmut
- yy da 1. mahmutun humbaracı ocağını batı tarzında ıslah etmesi için avruoadan getirttiği askeri uzman
cont de boneval humbaracı ahmet paşa
- yy da batı tarzı ıslah edilen ilk kurum
humbaracılar ocağı
- yy da batı tarzı açılan ilk teknik okul
hendesehane
- yy da batı tarzı ilk teknik okul olan hendesehaneyi açtıran
- mahmut
fransya verilen kapütülasyonları 1740 yılında sürekli hale getiren
- mahmut
- yy da orduyu alay bölük taburlara ayırma
- mahmut
- yy da 3. mustafanın sadrazamı
koca ragıp paşa
- yy da 3. mustafa döneminde avrupa tarzı toplar dökmek ve topçular yetiştirmek için getirilen askeri uzman
baron de tott
- yy da sürat topçuları ocağını kuran
baron de tott
- yy da esham sistemi uygulamasını getirerek iç broçlanma sistemi kuran
- mustafa
- yy da kağıt paraya geçişin ilk aşaması
esham sistemi
- mustafanın şiirlerinde kullandığı mahlas
cihangir
- yy da esham sistemini uygulamaya geçiren
- abdülhamit
- yy da istihkam(iletişim) okulu kuran
- abdülhamit
- yy da culüs bahşişi geleneğini kaldıran
- abdülhamit
- yy da mühendishanei bahri hümayun u kuran
- abdülhamit
- yy da ulufe alım satımını yasaklayan
- abdülhamit
- yy da bilim insanlarının kendi kıyafetleriyle ve kendi dinlerinde kalarak çalışmalarına izin veren
- abdülhamit
- yy da yeniçeri sayımı yaptıran
- abdülhamit
- yy da 3. selimin yaptığı tüm ıslahatlar
nizamı cedit
akka kalesi savaşında başarılı olmamızı sağlayan ordu
nizamı cedit
- selimin ıslahatlarında örnek aldığı ülke
fransa
- selimin hazırlattığı lahiyalar sonucu devlet ve halk arasındaki kopukluğu gidermek maksadıyla eyaletlerden gelen temsilcilerin de katılımıyla oluşturduğu danışma meclisi
meşveret meclisi
- selim zamanında nizamı cedit ordusunun ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla oluşturulan özel hazine
iradı cedit
- selim döneminde gıda dağıtımını düzenleyerek karaborsanın önüne geçilmesi amacıyla açılan teşkilat
zahire nazırlığı
ilk kalıcı elçiliklerin açılması
- selim
- yy da ilk defa kalıcı elçilik için londraya gönderilen
yusuf agah efendi
- yy da ilk radikal değişiklikleri yapan
- selim
- selim zamanında avusturya ya gönderilen elçi
ebubekir ratıp efendi
- yy da ilk defa devlet matbaası( matbaa ı amire) yi kuran
- selim
- yy da mühendishanei berri hümayun u kuran
- selim
- yy da fransızcayıaskeri okullarda ilk kez zorunlu yabancı dil ilan eden
- selim
- yy da yeniçerilere talim zorunluluğu getiren
- selim
- yy da saraydaki altın ve gümüşleri eriten
- selim
- yy da yerli malını teşvik eden
- selim
- yy da bilim insanlarından lahiyalar isteyen
- selim
1807 yılında gerçekleşen 3. selimin tahttan indirilmesi ve ıslahatı destekleyenlerin cezalandırışmasıyla sonuçlanan olay
kabakçı mustafa isyanı
- selim ve 2. mamudun ıslahatlarının temelini atan
- abdülhamit
- ahmetin tamamlayıcısı
- selim
- yy da levent ve selimiye kışlalarını yaptıran
- selim
- yy da nuruosmaniye camiinin tamamlanması
- osman
- yy da babialinin inşa edilmesi
- osman
- yy da ilk deniz fenerinin yapılması
- osman
en uzun süre kafeste kalan
- osman
- yy sonlarına kadar paşakapısı adıyla anılan sadrazam konağına babıali adının verilmesi
- abdülhamit