002: Kabanata 2 / Aralin 1 - 2 Flashcards
Tawag sa isang lalaking kalabaw
Kalakian
Isang akdang pampanitikang naglalarawan ng buhay, hinango sa guniguni, pinararating sa ating damdamin, at inpinahayag sa pananalitang may angking aliw-iw
Tula
Bilang ng mga pantig sa bawat taludtod ng saknong; karaniwang gamitin ang labindalawa, labing-anim, at ang labingwalong pantig
Sukat
Saglit na tigil sa pagbasa o pagbigkas sa kalagitnaan ng bawat taludtod
Sesura
Pinakamahalagang elemento o sangkap ng tula; pagkakaroon ng pare-parehong tunog sa dulo ng mga panghuling salita ng taludtod
Tugma
(uri ng tugma) Magkakapareho ang tunog o titik ng huling salita sa bawat taludtod
Tugmang Ganap
(uri ng tugma) Magkapareho lamang ng tunog ang huling salita sa bawat taludtod
Tugmang Di-Ganap
Sadyang paglayo sa paggamit ng mga pangkaraniwang salita
Talinghaga
Paghahambing ng dalawang magkaibang bagay na ginagamitan ng mga pariralang katulad ng, gaya ng, atbp.
Pagtutulad (Simile)
Naghahambing din ito tulad ng pagtutulad ngunit ito ay hindi gumagamit ng pariralang tulad ng, gaya ng, atbp.
Pagwawangis (Metaphor)
Lubhang pinalalabis o pinakukulang ang tunay na kalagyan ng tao, bagay o pangyayari
Pagmamalabis (Hyperbole)
Pagbibigay-katangian ng isang tao sa isang bagay na walang buhay
Pagbibigay-katauhan (Personification)
Pagpapahayag sa pamamagitan ng pagbanggit sa bahagi bilang pagtukoy at kabuoan
Pagpapalit-saklaw (Synechdoche)
Pakikipag-usap sa pamamagitan ng pagbanggit sa bahagi bilang pagtukoy sa kabuoan
Pagtawag (Apostrophe)
Pangungutya sa pamamagitan ng paggamit ng mga salitang kapuri-puri
Pag-uyam (Irony)
Salitang binabanggit sa tula na nag-iiwan ng malinaw at tiyak na larawan sa isipan ng mambabasa
Larawang-diwa (Imagery)
Salita sa tula na may kahulugan sa mapanuring isipan ng mambabasa
Simbolismo (Symbol)
Tulang walang sukat at tugma, subalit matatawag paring tula
Kariktan
Ito ang tawag kapag ang taludtod ay pinangkat sa dalawahan
Kopla
Kung ang taludturan ay binubuo ng tatlong taludtod
Triplet
Taludturang may apat na taludtod; karaniwang anyo ng taludturan sa panulaang Tagalog
Quatrain
Taludturang may anim na taludtod
Sextet
Tulang binubuo ng labing-apat na taludtod
Soneto
Ang tula naman batay sa kayarian ng taludturan ay maaraing urrin sa tatlo:
- May sukat
- Malayang taludturan
- Di-tugmaang taludturan
Tulang may sukat, subalit walang tugma
Di-Tugmaang Taludturan (Blank Verse)
May tugmang taludturan
May sukat
Tulang walang sukat at tugma
Malayang taludturan (free verse)
Nagtataglay ng mahahalagang elemento
Balagtasan
Makatang namamagitan sa dalawang panig na nagtatagisan ng mga katwiran sa matulain at masining na pamamaraan
Lakandiwa
Panig na nagtatalo sa balagtasan
Mambabalagtas
Katangiang dapat taglayin ng isang mambabalagtas:
- Marunong at sanay tumindig sa harap ng madla
- Hindi pikon
- May pagsasaalang-alang at pitagan sa kanyang katalo
Tagapakinig; minsa’y sila ring nagbibigay hatol
Mga Manonood
Tawag sa sining ng pagbigkas
Indayog
Paghahatid ng malinaw na mensahe
Mensahe o Mahalagang Kaisipan
Nangangahulugan din ng pagtanggap, pagpayag, pakikiisa, o pakikibagay
Pahayag sa Pasang-ayon
Pagtanggi, pagtaliwas, pagtutol, pagkontra
Pahayag sa Pagsalungat